Algemeen

Bijzondere banen

Kees Kwakman: van droombaan naar droombaan

Van een jong knaapje – waarbij het leven om één ding draait, namelijk voetbal – zou je verwachten dat hij die ene jongensdroom heeft. De droom die al die ventjes in het oranje-zwart gehuld met elkaar delen. Voor de overgrote meerderheid eindigt de realiteit helaas in een teleurstelling. Slechts een enkeling weet het daadwerkelijk tot profvoetballer te schoppen. Kees Kwakman (37) was met zijn talent en doorzettingsvermogen één van het selecte groepje uitverkorenen. Opmerkelijk genoeg was het als voetbalminnend kind niet zijn enige droom om profvoetballer te worden. ,,Natuurlijk wilde ook ik profvoetballer worden. Maar mijn tweede droom was om commentator te worden”, lacht de Volendammer. Na bijna vierhonderd wedstrijden in het betaalde voetbal te hebben gespeeld, heeft Kees in 2018 zijn kicksen aan de wilgen gehangen. Hij schakelde op unieke wijze van zijn ene droombaan naar zijn andere droombaan. Sindsdien laat hij samen met ESPN-collega’s Ronald de Boer, Arnold Bruggink, Kenneth Perez en Hans Kraay Jr. iedere speelronde zijn licht schijnen over alle eerste- en eredivisiewedstrijden. Foto’s ProShots.
Door Kevin Mooijer


,,Als kind was ik al veel bezig met commentaar geven bij voetbalwedstrijden”, herinnert de oud-middenvelder zich. ,,Als ik zelf voetbalde met vriendjes, gaf ik tegelijkertijd verslag over hoe onze verdediging de counters van de buurjongetjes onschadelijk maakte. Op iets latere leeftijd ging het zelfs zo ver dat als ik niet kon slapen, ik mezelf inbeeldde dat ik een interview gaf. Ik was altijd wel bezig met het verzorgen van tekst en uitleg rondom een voetbalwedstrijd. En het werkt blijkbaar aanstekelijk, want mijn zoon zegt nu ook dat hij voetbalanalist wil worden!” Kees is niet te beroerd om zijn zoon van gedegen advies te voorzien. ,,Veel kijken en oefenen. Geconcentreerd een hele wedstrijd uitzitten zit er nog niet in, maar hij kijkt wel veel samenvattingen en hij weet veel. Dat is natuurlijk een goed begin.”

‘Als ik had geweten
dat het om een oude video
van Quincy Promes ging,
had ik dat nooit geplaatst,
maar nadat het online stond,
ontplofte mijn telefoon zowat’

De eerste opnames van Kees’ voetbalverslag stammen uit zijn tijd in de D’tjes. ,,Ik ben van dezelfde lichting als bijvoorbeeld Jack Tuijp en Jan Smit ‘Pitjes’. Samen zaten we in de D’tjes en Jans vader filmde af en toe wedstrijden van ons. Toen Jan een paar jaar terug trouwde, kwamen die filmpjes weer boven water. Het leuke was dat op de achtergrond mijn nog jonge stem de acties van commentaar voorzag. Het heeft er altijd wel een beetje in gezeten.”
Kees ‘Ballap’, die onder meer voor FC Groningen, het Duitse Augsburg en Zuid-Afrikaanse Bidvest Wits speelde, was zo serieus met het commentator bezig, dat hij zich ergerde aan verslaggevers die ernaast zaten. ,,Als ze iets dan niet zagen of ze kwamen met een verkeerde analyse, daar kon ik me echt aan storen”, lacht Kees. ,,Later werd ik natuurlijk zelf profvoetballer en dan ben je puur gefocust op je prestaties als topsporter, maar in de nadagen van mijn carrière mocht ik toch weer even proeven aan het verslaggeversvak.”
,,Toen ik bij NAC speelde werd me gevraagd om een filmpje te maken voor NAC-TV. Ik kreeg een camera mee voor de wedstrijd tegen FC Volendam. Ik ging langs bij Jack Tuijp en Edwin Zoetebier en maakte een video die voorzien was van een gezonde dosis droge humor. Het eindresultaat viel hartstikke goed bij de club in Breda. Hélène Hendriks werkte in die tijd voor NAC, dus eigenlijk zijn we nu voor de tweede keer in onze carrières collega’s.” In zijn tijd bij NAC zette hij ook weerman Piet Paulusma als typetje neer.
Tijdens zijn loopbaan merkte Kees regelmatig dat hij vaker voor de camera verscheen dan zijn teamgenoten. ,,Als speler doe je na wedstrijden vaak een interview en ik merkte dat ik soms meerdere wedstrijden achter elkaar gevraagd werd. Ik wist wel dat ik duidelijke analyses kon geven over wat er zojuist op het veld was gebeurd, maar ik had natuurlijk nooit verwacht dat het uiteindelijk zou eindigen in een vaste aanstelling op televisie.” Tot het filmpje waarin Kees Quincy Promes op de hak neemt naar buiten kwam.
,,Er ging online een filmpje van Promes rond waarin hij aan het opscheppen was over zijn appartement. Ik had net een Twitteraccount aangemaakt en wist op dat moment niet dat het om een oud filmpje ging dat ik voorbij zag komen. Als geintje besloot ik hem na te gaan doen in mijn eigen woning. In het filmpje dat ik maakte pronkte ik onder meer met mijn koffiezetter en vliegenmepper. Als ik had geweten dat het om een oude video van Promes ging, had ik dat nooit geplaatst, maar nadat ik het online stond ontplofte mijn telefoon zowat. Er werd zelfs op verschillende landelijke radiostations over gesproken.”
Niet veel later werd Kees uitgenodigd om bij Fox Sports (tegenwoordig ESPN, red.) in de uitzending aan te schuiven. ,,Het filmpje was aanleiding geweest om mij uit te nodigen. Ze begonnen de uitzending met dat filmpje en dat had ik natuurlijk wel verwacht. Blijkbaar heb ik een goede indruk achtergelaten want daarna werd ik steeds vaker gevraagd.”
De Volendammer groeide uit tot een vaste gast in verschillende sportprogramma’s. ,,Het merkwaardige was dat ik als eredivisie-analist op de televisie te zien was, terwijl ik zelf nog voor FC Volendam voetbalde in de eerste eivisie. Dat is een bijzondere combinatie die niet vaak voorkomt.”
In het laatste jaar van zijn carrière als profvoetballer had Kees veel te kampen met vervelende blessures. ,,Ik was 34 jaar en zou toch niet lang meer hebben als topsporter, dus besloot ik op het aanbod van Fox Sports in te gaan om vaste analist te worden. Het daaropvolgende seizoen werden Ronald de Boer, Kenneth Perez, Arnold Bruggink, Jan Joost van Gangelen, Hans Kraay Jr. en Hélène Hendriks mijn collega’s. Alle analisten krijgen een bepaald aantal beurten per seizoen. Je staat een aantal keer op het veld en de overige beurten ben je in de studio in Amsterdam actief. Beide situaties hebben hun charmes. Zo zie je in het stadion een stuk meer dan in de studio. Simpelweg omdat je het ook kunt kijken waar de camera niet op gericht staat. Als voorbeeld: hoe staat de verdediging van de aanvallende ploeg als ze in balbezit zijn? Dat is op televisie buiten beeld, maar dat kan als analist enorm interessant zijn. Daarnaast kom je veel in contact met spelers en trainers en kun je alles nét wat beter volgen, waardoor je vaak tot een betere analyse kunt komen in de rust.”
,,Het voordeel van de studio is juist weer dat er meer technologie tot je beschikking is. Zo kun je altijd vragen of de technische mensen bepaalde momenten uit de wedstrijd terug kunnen halen. Als je in de regen op het veld staat, dan gaat dat een beetje moeilijk. Maar in de studio kun je interessante momenten nog even terugtoveren.” De haarscherpe analyses van Kees worden in voetballand vaak geprezen, maar achter de schermen gaat er veel tijd in die kundige wedstrijdontledingen zitten.

‘Ik zorg dat ik alles weet
en niet verrast word
tijdens de uitzending’

,,Ik probeer me altijd goed voor te bereiden. Vorige week zat ik bijvoorbeeld bij PEC Zwolle-Heracles. De dagen daarvoor kijk ik dan wedstrijden, samenvattingen, interviews en bepaalde momenten terug van de voorgaande wedstrijden van die teams. Ik zorg dat ik alles weet en niet verrast word tijdens de uitzending. Ik vind dat ik dat aan onze kijkers verplicht ben. Er zijn analisten die het op status redden als ze op televisie uitgenodigd worden, maar ik kom daar niet mee weg”, lacht Kees.
,,Neem bijvoorbeeld Ruud Gullit. Die zegt in een live-uitzending: ‘hoe heet die trainer van Vitesse ook alweer?’ Maar daarna komt hij rustig weer met een mooie anekdote over de kleedkamer bij AC Milan van toen hij voor de tweede keer voetballer van het jaar werd. Dan is die vraag over de trainer van Vitesse hem weer vergeven. Als ik zoiets niet weet, dan kan ik een verhaal uit de kleedkamer van NAC uit de hoge hoed toveren, maar dat is toch niet helemaal hetzelfde.”
Als analist is Kees geen liefhebber van makkelijke wedstrijden voor topploegen. ,,Wat moet je zeggen als het met de rust 3-0 voor Ajax staat tegen ADO Den Haag? Je moet dan maar een paar open deuren intrappen. Iedereen ziet namelijk dat Ajax het een stuk beter voor elkaar heeft. Wat bijvoorbeeld wel hartstikke leuk is, zijn de wedstrijden tussen twee topteams. Vorig jaar stond ik samen met Kenneth Perez en Marco van Basten op het veld in de Arena tijdens Ajax-AZ. Dat zijn de krenten in de pap voor een analist.”
Hoewel Kees alle eerste- en eredivisiespelers nauwlettend in de gaten houdt, heeft hij extra aandacht voor zijn dorpsgenoten die in beide competities furore maken. ,,Joey Veerman is natuurlijk een geweldige speler met enorm veel potentie. Ik heb zelf nog met hem gevoetbald bij Volendam, waardoor het extra leuk is voor mij als analist om hem te bekijken. Laatst overklaste hij de hele wedstrijd het complete middenveld van Feyenoord. Ik hoop van harte dat zijn volgende stap een Nederlandse topclub zal zijn, dan kunnen we nog wat langer van hem genieten.”
Of hij ervoor betaald krijgt of niet, Kees is en blijft een voetballiefhebber in hart en nieren. ,,Iedere thuiswedstrijd van de FC zit ik op de tribune onder m’n dekentje. Ik moet zeggen dat deze hobby het afgelopen jaar vrij eenzaam voelde. Je mist de fanatieke aanhang van de club natuurlijk ontzettend in dat lege stadion. Voetbal is een stuk saaier zonder de fans.”
Nu Kees in zijn nog jonge loopbaan zowel als voetballer en als analist ervaring heeft opgedaan, blijft er nog één grote rol over. ,,Het trainersvak heeft me altijd wel aangetrokken. De tactische en technische aspecten lijken me geweldig, maar de managementkant van het beroep spreken me niet zo aan. Daarbij is het natuurlijk zo dat als het goed gaat, dan ligt het aan de spelers en als het slecht gaat, dan wordt er naar de trainer gewezen. In die zin lijkt het me niet zo’n leuke functie. Maar om dag in dag uit met je eigen ploeg op het veld te staan, daar competitie mee te spelen en je tactiek tot leven zien komen, dat moet toch een enorme kick geven. Wie weet wat de toekomst me brengt. Voor nu prijs ik mezelf gelukkig met mijn baan als analist. Er zijn misschien tien mensen in Nederland die dit fulltime doen en daar ben ik er één van.”

|Doorsturen

Uw reactie