Algemeen

‘Het gaat er niet om dat je Rembrandt wordt, maar dat je mooie creaties kunt maken’

Docent ziet kunstzinnige ‘pareltjes’ onder leerlingen

De Nivo brengt wekelijks enkele deelnemers aan het Cultuurplatform Edam-Volendam voor het voetlicht. Agnes van Beek is al meer dan twintig jaar kunstdocent aan het Don Bosco College. In die tijd ontwikkelde zich bij haar een meer dan gemiddelde betrokkenheid bij de lokale cultuur. Vandaar ook dat zij al bij de oprichting van Cultuurplatform Edam-Volendam werd gevraagd er zitting in te nemen. Als docent probeert zij haar leerlingen een culturele basis mee te geven die zij de rest van hun leven met zich mee kunnen nemen. In die zin speelt zij een belangrijke rol bij de ontwikkeling van kunstzinnig talent in de gemeente.
Door Laurens Tol


Al in 1990 kwam Agnes werken voor het Don Bosco College. Buiten een tussenpoos bleef de Amsterdamse er tot op de dag van vandaag aan verbonden. Voordat het Cultuurplatform begon, werkte zij al samen met lokale spelers op het gebied van kunst en cultuur. ,,Ik trok altijd al samen op met de PX”, vertelt Agnes. Met de toenmalige directeur Jaap Schilder (Dibbes) had ik al contact en met Bianca Vos. Verder zat Tomas Tol erbij als cultuurcoördinator van de basisscholen. Toen de gemeente een cultuurnota wilde opstellen, werd ik gevraagd om daarover mee te denken. Dat was eigenlijk de start van het Cultuurplatform. De komst daarvan vind ik ontzettend belangrijk. Je spart met elkaar, bedenkt speerpunten en doet ideeën op. Het is goed dat we in de hele regio samenwerken op dit gebied.”
Agnes - voor haar leerlingen mevrouw Van Beek - wil in haar lessen graag aansluiten op de lokale ontwikkelingen op cultuurgebied. Als er tentoonstellingen zijn in de gemeente, dan wil zij daar heen met haar klassen. Ze wil haar leerlingen graag ‘triggeren voor wat kunst is’. Ze wil duidelijk maken wat het te bieden heeft. Wat dat betreft is het volgens haar een goede ontwikkeling dat alles wat er gebeurt op cultureel gebied nu te vinden is op de website van het platform.

‘Educatie en talentontwikkeling
op het gebied van kunst en cultuur
zijn belangrijk.
Er wordt hier in de gemeente nu
relatief weinig aan besteed’

Komend voorjaar vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats met bijbehorende campagnes. Agnes vindt dat politieke partijen goed moeten beseffen wat de waarde is van het kunstaanbod in de gemeente. ,,Ik hoop dat zij zien dat cultuur heel belangrijk is. Natuurlijk is dit woord maar een verzamelnaam. Kunst is veel meer dan alleen Rembrandt en Van Gogh, het is veel groter. Kunst en cultuur maken het leven mooier. Educatie en talentontwikkeling op dit gebied zijn belangrijk. Er wordt hier in de gemeente nu relatief weinig aan besteed. Er is dus meer geld nodig, want kunst kost nu eenmaal geld. Sport is ook niet goedkoop, maar daar is wel budget voor. Hopelijk krijgen kunst en cultuur in de toekomst meer prioriteit en wordt er meer geld voor gereserveerd.”
Een van de culturele stromingen is natuurlijk muziek. In Edam-Volendam gebeurt er veel op dit gebied, maar volgens de CKV-docent zou het aanbod veelzijdiger kunnen. Een muziekschool waar men viool of een vergelijkbaar instrument kan leren bespelen, is er niet. Verder mag er volgens haar wel meer aandacht komen voor het eigen erfgoed. Een aanzienlijke hoeveelheid kunst van Hotel Spaander ligt nu in een depot. Dat is zonde, zegt ze. Met haar leerlingen zou Agnes ernaartoe willen, maar dit lijkt niet mogelijk te zijn. Dan kan Edam-Volendam tevens ‘meer geïnteresseerde’ toeristen aantrekken die zich kunnen verdiepen in het kunstaanbod.
Oktober is de Kunstmaand van Edam-Volendam. Scholieren die kunst als keuzevak kiezen, doen dan mee aan een project dat daar betrekking op heeft. ,,’De Onthulling van Volendam’, gaat dit heten. Dit houdt verband met EuroArt, dat in onze gemeente wordt georganiseerd en Volendam als kunstenaarsdorp uitlicht. Schilders kwamen vroeger naar Volendam en hadden in Hotel Spaander een kamer. In ruil daarvoor schonken ze schilderijen. De leerlingen gaan iets soortgelijks doen als de kunstenaars uit die tijd. Zij gaan ook objecten maken en de bedoeling is dat een aantal daarvan wordt tentoongesteld. Heel leuk is dat.”
Sommige leerlingen komen al in de onderbouw naar Agnes toe en smeken haar dan bijna of ze kunst als keuzevak kunnen kiezen. Dat is uitzonderlijk, want dit vak wordt relatief weinig gekozen in het Don Bosco College. Het was zelfs even de vraag of het als keuzevak kon worden gehandhaafd in de bovenbouw van havo en vwo.

‘Het kan zomaar zijn
dat je kind door kunst
als keuzevak net wat
genuanceerder in zijn
of haar denken van wordt’

,,Het is best ingewikkeld om aan ongeveer zestig vwo-leerlingen veel verschillende keuzevakken aan te bieden. Meestal zijn er zo’n tien leerlingen die kunst kiezen. Daarom was het steeds de vraag: kan het vak wel doorgaan? Gelukkig werkt de directie heel goed mee en is er nu een formule gemaakt. Daardoor kan het vak blijven worden gegeven en dat is een zegen. Niet omdat ik dit het liefste doceer, maar omdat het voor de gemeenschap van grote waarde is.”
Sommige leerlingen kiezen kunst als keuzevak, omdat ze kunstzinnig aangelegd zijn. Je hoeft echter niet al goed te kunnen tekenen of kunstzinnig te zijn. Dat leer je juist bij het vak kunst, vertelt Agnes daarover. Het vak is ook interessant vanwege de kunst- en cultuurgeschiedenis en om wat anders te doen naast alle leervakken. Tot enige irritatie van de docenten en leerlingen die voor het kunstvak gaan, wordt het cultuurprofiel door sommigen als een ‘pretpakket’ gezien. Dit zou geen recht doen aan de moeilijkheid van de lesstof en de waarde van wat er geleerd wordt.
,,Het gaat er niet om dat je Rembrandt wordt, maar dat je mooie creaties kunt maken. Daardoor ga je beter naar jezelf en kritischer naar de wereld om je heen kijken. Uit onderzoek blijkt dat mensen die kunst kozen vaak ook betere artsen zijn. Je leert er beter door kijken, waarnemen en observeren. Kunst zorgt ervoor dat de leerlingen zich breder ontwikkelen. Gelukkig zitten er op dit gebied ook echt pareltjes onder onze scholieren. Het merendeel van mijn 4 vwo-klas bestaat nu uit jongens, terwijl het meestal meisjes zijn die mijn vak kiezen. Dat is ook wel bijzonder.”
Het kiezen van kunst moet volgens Agnes zeker geen verplichting zijn. Volgens haar zou het alleen wel goed zijn als de meerwaarde ervan wordt ingezien. ,,Je moet het vooral kiezen als het je aanspreekt, als je er gevoel bij hebt. Misschien kunnen ouders van leerlingen het ook meer in overweging nemen. Het kan zomaar zijn dat je kind er net wat genuanceerder in zijn of haar denken van wordt. Iemand kan er vanuit zichzelf door worden ontwikkeld tot een persoon die meer bewust in het leven staat.”

‘Het vak kunst heeft mij geïnspireerd en mij laten zien
dat ik veel meer kan dan ik dacht’

Yasmine Tuijp is een van Agnes’ oud-leerlingen die veel profijt heeft gehad van het vak kunst. Ze heeft er ook veel aan in haar werk. Yasmine ,,Ik maak quizvragen voor een SBS 6-programma. De algemene kennis die ik bij het vak opdeed, komt daarbij goed van pas. Het kunstvak is op de praktijk gericht, maar ook op het meer diepgaande. Dat koos ik bewust, omdat mijn interesse daar ligt. Ik denk dat het mij creatiever heeft gemaakt en ik kan nu beter met mijn handen werken. Daarbij leer je er onderzoek door te doen. Het is voor mij wel nuttig geweest hoe je dit leert aan te pakken.”
Het vak kunst maakte de middelbare schoolperiode van Lieke Pannekeet een stuk fijner, zo zegt ze achteraf. Lieke: ,,Ik heb er mijn eigen plek door leren vinden op school. Daarvoor had ik het gevoel dat ik niet overal bij hoorde. Bij het vak kunst vond ik een omgeving waar ik mij thuis kon voelen en ik kon altijd terecht in het lokaal bij mevrouw Van Beek. Het vak heeft mij geïnspireerd en mij laten zien dat ik veel meer kan dan ik dacht. Ik ga dit jaar ook beginnen aan een creatieve opleiding. Het kunstvak spoorde mij ertoe aan om een studie in die richting te beginnen.”

|Doorsturen

Uw reactie