Volendamse zorgmedewerkers delen hun ervaringen (deel 3)
Levens- en werkervaring opdoen in ellende
Helden in de frontlinie
In de strijd tegen het coronavirus bevinden zorgmedewerkers zich op al weken in de frontlinie. Van alle mensen uit onze gemeente die werkzaam zijn in ziekenhuizen en zorginstellingen in de regio, heeft een aantal de afgelopen weken de zware taak toebedeeld gekregen de coronapatiënten op te vangen of direct bij te staan op de Intensive Care-afdelingen en zogeheten Corona-units. Ondanks het emotioneel geladen werk en onzekerheid – gezien de kans dat zijzelf besmet raken – zetten zij zich moedig in om te helpen waar dat op dit moment het hardst nodig is. Deze week vertelt Eddy Buijs over zijn ervaringen, in het Dijklander Ziekenhuis in Purmerend.
Door Eddy Veerman
De Volendammer Huisarts In Opleiding liep stage op de Afdeling Psychiatrie van de PAAZ in Purmerend. ,,Maar dat lag op z’n gat, uit voorzorg voor besmettingsgevaar én wetende dat corona-patiënten straks nazorg nodig hebben. Toen de vraag rondging wie als zaalarts wilde worden ingezet op de corona-afdeling, hoefde ik geen moment na te denken. Ik wilde helpen. En ik wist dat ik me er comfortabeler zou voelen dan op de Afdeling Psychiatrie, omdat ik daar nog geen ervaring had, maar bij mijn vorige baan in Zaandam al wel als zaalarts te maken had met de longafdeling, cardiologie en spoedeisende hulp. Door het rouleren doe je dan heel veel ervaring op. Ik kon mezelf dus nuttig maken.”
,,Je weet vooraf ook dat je het druk gaat krijgen, maar je hebt geen idee hoe het ziektebeeld er uit ziet. ‘Purmerend’ heeft het ziekenhuis als het ware opnieuw ingericht en nu moest er ineens naar een heel team van artsen worden toegewerkt, dat 24/7 aanwezig zou zijn. Ik werd eerst ingewerkt op de hartbewaking, dat had ik in Zaandam ook al gedaan, daarna werd ik ingewerkt op de corona-unit.”
,,Op die unit schrik je wel meteen: ik was in Zaandam gewend dat patiënten maximaal zes liter zuurstof kregen toegediend, nu was ik aan het werk en zag dat de patiënten stabiel waren maar dat ze wel allemaal aan 15 liter zuurstof lagen. Dat is de max. Als dat niet goed gaat, moeten ze naar de ic.”
‘Zat ik tijdens
werkoverleg opeens
met de internist,
die destijds het
slecht nieuws-gesprek
van mijn moeder voerde’
[ads id=66]
,,Deze mensen zijn dus héél erg ziek. Er is dus veelvuldig overleg met de artsen. En áls het dan minder gaat en een patiënt belandt op de ic, dan dien je de familie in te lichten. Die staan machteloos, op afstand. Een partner vraagt dan hoe lang haar echtgenoot aan de beademing moet? En komt-ie er bovenop? Dat weten we niet, dat moeten we per dag bekijken. We proberen zo goed als mogelijk te informeren, maar moeten ook voorzichtig zijn, omdat het ziektebeeld onvoorspelbaar is. Soms zie je dat het even beter gaat en de patiënt daarna toch weer aan de zuurstof moet. Dat is supersneu.”
,,Ik had tijdens de eerdere stageperiode zieke mensen op een afdeling gezien, maar deze mensen zijn veel zieker dan ik had gedacht. En er overlijden patiënten. Vandaag liep ik visite met de longarts, dan wordt naar alles gekeken. Er lag een oudere mevrouw van wie de verwachting was dat ze zou komen te overlijden, maar als dat dan ook gebeurt in jouw bijzijn, dat maakt grote indruk op je. Ik heb al eerder iemand dood zien gaan op de afdeling waar ik werkte en mijn eigen moeder is drieënhalf jaar geleden ook overleden door kanker, maar dit is heel heftig. De familie mocht er al die tijd niet bij, maar wel vandaag in de stervensfase.”
Herkenbare taferelen voor Eddy, met ook nog eens een zeldzaam weerzien, in een andere hoedanigheid. ,,Het heeft inderdaad een extra laag: ik had plotseling werkoverleg in de patiëntenkamer waar mijn moeder tijdens haar ziekteproces ook kwam. Zo zat ik vorige week met de internist, die destijds het slecht nieuws-gesprek van mijn moeder voerde. Dat deed hij – hoe raar dat ook klinkt – heel goed. Van de week was hij met mij aan het werk en zei ‘je komt me bekend voor’. Ik vertelde van het gesprek met mijn moeder. En vervolgens zat de oncoloog die mijn moeder behandelde een dag later naast me en die herkende me ook. ‘Vind je het dan niet gek dat je nu naast me zit?’, vroeg hij. Best wel. Gelukkig bewaar ik goede herinneringen aan de wijze waarop zij ons destijds hebben geholpen.”
,,Het is raar om nu zelf in deze situatie rond te lopen, maar de scherpe kantjes van het rouwen zijn er af en vanuit huisarts-oogpunt gezien kan ik heel veel leren van de situatie die ik heb meegemaakt. Hoe je met de familie omgaat, je weet bijvoorbeeld welke vragen er spelen, ik kan me inleven. Althans, dat hoop ik. Beseffende dat iedereen verschillend is en elk ziektebeeld is anders. Destijds was ik al co-assistent, maar heb mijn studie tijdelijk stopgezet, zodat ik nog twee maanden dicht bij mijn moeder kon zijn. Ik had die ervaring liever niet meegemaakt, maar het is wel een heel leerzaam proces.”
‘Ik ben meer
geprikkeld
dan normaal’
Ook nu vult zijn rugzak zich in hele korte tijd met een enorme lading werk- en levenservaring. In alle bedden wordt een strijd op leven en dood geleverd en daar waar normaal gesproken de familie als steun en toeverlaat naast het bed zit, moet die noodgedwongen op afstand blijven. Dat is onmenselijk en legt extra belastende, humane en verantwoordelijke zorg bij de artsen en verpleegkundigen. ,,Ik ben meer geprikkeld dan normaal, dat merk ik als ik thuis ben. Ik woon nog thuis bij mijn vader en als ik voel dat het lontje kort is, dan ga ik er even op uit, naar mijn vriendin, die ook als co-assistente werkt, of naar iemand anders. Of ik ga ergens foto’s van maken. Even de buitenlucht in, om er voor te zorgen dat ze niet gek van mij worden.”
Hij volgt het nieuws, ook al bevindt hij zich zelf in één van de epicentra. ,,Ik zit er zelf middenin, dus als ik wat van het nieuws heb gezien, probeer ik het daarna uit te zetten.” Eén van de terugkerende items is de schaarste aan beschermingsmateriaal. ,,Dat merken wij ook. Dan kun je schrijnende situaties krijgen, dat familieleden bij een stervende patiënt willen, maar dat wij voorzichtig moeten zijn met het gebruik van dat materiaal. Dat is lastig en dat is ook confronterend.”
,,Gelukkig zien ook wij een voorzichtige daling van het aantal patiënten, hopelijk zet dat door. Mocht er op termijn worden afgeschaald, dan is het puzzelen hoe je dat gaat inrichten en hoe je dan terug gaat naar de gewone zorg.”
Angst dat hij zelf besmet raakt met het virus, overheerst niet. ,,Als je klachten krijgt, word je getest. Vorige week werkte ik met een collega die wat klachten kreeg en de volgende dag bleek dat hij Corona had. Toen hij 24 uur klachtenvrij was, is hij weer aan het werk gegaan. Ik heb nergens last van en doe mijn best om alle mogelijke voorzorgsmaatregelen te treffen, zodat ik niet besmet word. Maar het is misschien een kwestie van tijd dat ik het ook krijg.”
Er wordt rekening mee gehouden dat veel zorgverleners, als deze ramp voorbij is, mogelijk te maken krijgen met psychisch of fysieke klachten. ,,Of ik zelf straks nazorg nodig denk te hebben? Ik verwacht het niet. Ik praat er veel over met mijn vriendin en zij vraagt ook door. En voor mijn stage heb ik nog regelmatig overleg bij de Psychiatrie, dus hoeveel beter zou je het willen hebben? Naast het Corona-gebeuren hebben we ook bijna dagelijks een Zoom-meeting met die psychiaters, dan komt ook aan bod hoe het met je gaat en bijvoorbeeld hoe de nachtdienst bevalt. Dat laatste heeft zeker invloed op je gemoedstoestand, maar het hoort er bij.”
‘Het klinkt
misschien gek,
maar ondanks dat
iedereen om je heen
ziek is, moet je
proberen de werksfeer
goed te houden’
,,Maar er zijn genoeg mogelijkheden om dingen te bespreken. Er is veel overleg met collega’s en dokters, van verschillende disciplines. Er worden ondertussen ook dermatologen en gynaecologen ingewerkt, íedereen wil helpen, dat is heel mooi om te zien. Ook verpleegkundigen en dokters uit Hoorn komen bijspringen, dat maakt het saamhorigheidsgevoel groot. En er heerst ook een leuke werksfeer. Dat klinkt misschien gek, maar ondanks dat iedereen om je heen ziek is, moet je proberen die sfeer goed te houden en probeer ik ook ruimte te maken voor humor.”
Als onderdeel van de mondiale missie verrichten ze op regionaal niveau heldhaftig werk. ,,Het is super om hier te kunnen werken, met superleuke collega’s en het is laagdrempelig. Je kunt nu écht een bijdrage leveren. Collega’s die een keer hebben geholpen, hoor je ook zeggen ‘nu hoor ik er ook bij’. Ik heb er ook zo lang voor geleerd, dan wil je aan het werk en helemaal nu, nu je voelt dat je hierbij kunt helpen.”
De dokter in hem komt tot wasdom. ,,Je moet zekerheid uitstralen. En zoals gezegd probeer ik de sfeer goed te houden, zodat verpleegkundigen je meteen bellen als er iets is. Zodat ze niet twijfelen.” Op welke locatie zijn stip aan de medische horizon ligt, weet hij nog niet. Een tussenstation stond wel ingepland. ,,Waar ik als huisarts ga werken, moet nog blijken. Over een maand zou ik naar Aruba gaan om de volgende stage te beginnen, maar de vlucht is geannuleerd. Het is in een verpleeghuis, dus het lijkt me dat ze daar dokters nodig hebben. Misschien dat ik later heen kan. Mijn vriendin zou daar tevens haar co-schappen gaan lopen. We zien wel wat daar straks mee gaat gebeuren.”
Fotogalerij
