Edam-Volendam ondertekent woningdeal tussen provincies, gemeenten en minister
‘Natuurlijk willen we niet alles volbouwen’
Onlangs ondertekende Edam-Volendam een ingrijpende woondeal. Onderdeel daarvan is dat de gemeente tot 2030 minimaal zeshonderd woningen gaat bouwen. Dit om te voldoen aan de eis van minister De Jonge, die eveneens zijn handtekening zette onder de afspraak namens het Rijk. Verder ondertekenden de provincies Noord-Holland en Flevoland en alle andere gemeenten uit Metropoolregio Amsterdam. Wethouder Kes was de afgevaardigde namens Edam-Volendam en licht in de Nivo toe welke consequenties de afspraken hebben.
Door: Laurens Tol
,,Er zijn allerlei woondeals gesloten tussen provincies, gemeenten en minister Hugo de Jonge”, legt wethouder Marisa Kes uit. ,,Die laatste gaf aan dat er in het hele land 900.000 woningen moeten worden gebouwd voor 2030. Onze gemeente valt onder Metropoolregio Amsterdam (MRA) en daarvoor staan 171.200 te bouwen huizen op de planning. Wij zijn ook weer onderdeel van de ‘subregio’ Zaanstreek-Waterland en daar gaat het om 16.500 woningen. Daarvan moeten er 9800 in Zaanstad komen, 4800 in Purmerend en 600 in Edam-Volendam.”
Dit aantal is haalbaar voor onze gemeente, denkt de wethouder. Zij spreekt daarover zelfs als een ‘minimum’. Daarbij wijst zij op locaties waar nog woningen te realiseren zijn. Sommige ontwikkelingen – zoals Waterrijk in Oosthuizen en het Korsnas-terrein – tellen niet meer mee bij het bovengenoemde getal, geeft Kes aan. Zij noemt met welke projecten het streefaantal gehaald kan worden. ,,We gaan sowieso nog Waterrijk uitbreiden met honderdzestig woningen, het Maria Goretti-complex met drieëntachtig woningen zit eraan te komen, maar ook een deel van de Lange Weeren. We hebben daar in ieder geval tweehonderd woningen van nodig om de zeshonderd te kunnen bouwen.”
‘De minister gaf namelijk aan dat tweederde van de te bouwen woningen betaalbaar moet zijn’
De gemeenten, provincie en MRA meldden dat een dergelijke woondeal wel ‘wederkerig’ moet zijn. Kes licht toe. ,,Als wij aangeven dat we die woningen gaan bouwen, dan hebben we daar wel de hulp van het ministerie bij nodig. Dan gaat het bijvoorbeeld over elektriciteit. We zien nu overal in het land dat we daar te weinig aansluitingen voor hebben en dat het Rijk daar een rol in moet gaan spelen. Bij het ‘stikstof-verhaal’ moeten ze ons ook gaan helpen en bij mobiliteit. Daarnaast is betaalbaarheid een belangrijk thema. De minister gaf namelijk aan dat tweederde van de te bouwen woningen betaalbaar moet zijn. Dus ofwel sociale en middeldure huur of koop onder een bepaald bedrag.”
De wens voor betaalbare woningen heeft volgens de wethouder wel zijn prijs. Die zou gevolgen hebben voor de opbrengsten van woningbouwprojecten, terwijl de kosten alleen maar stijgen. Hiervoor riep het Rijk een subsidie in het leven, waar de gemeente voor de Lange Weeren gebruik van wil maken. In eerste instantie was die aanvraag nog ‘onvolledig’ en daardoor niet toegewezen, vertelt Kes. Zij denkt dat Edam-Volendam hier wel kans op maakt om zo het aandeel betaalbare woningen te kunnen realiseren. De wethouder meldt verder dat de gemeente tussen 2021 en 2025 ook al zeshonderd woningen wil bouwen. Volgens haar loopt Edam-Volendam in de pas om dit aantal te halen.
‘Of je toekomstige projecten op tijd kan uitvoeren, hangt er ook vanaf of er weer rechtszaken gaan plaatsvinden’
Alle betrokken gemeenten deden de oproep aan de provincie om meer woningbouw mogelijk te maken in plattelandsgebieden. Met het idee dat met alleen binnenstedelijk bouwen niet kan worden voldaan aan de woningbehoefte. Edam-Volendam zou daar volgens de wethouder eveneens bij gebaat zijn. ,,Wij hebben veel kleine kernen, zoals: Beets, Hobrede, Warder en Kwadijk waar nu weinig kan op dit gebied. Minister De Jonge steunt de gemeenten in hun wens om meer van het platteland gebruik te maken. Na de verkiezingen van onlangs is het afwachten hoe de provincie hiermee om zal gaan, maar wij hebben goede hoop dat we als gemeenten meer ruimte krijgen. Natuurlijk willen we niet alles volbouwen, maar her en der wat woningen toevoegen is van groot belang. Dan kunnen we onze starters in de gemeente houden en kunnen we de scholen, winkels en verenigingen openhouden.”
Daarnaast is de gemeente ‘volop bezig’ met de omgevingsvisie. Die is van groot belang als de nieuwe omgevingswet per januari 2024 ingaat. ,,Die moet de raad eerst vaststellen en gaan we vervolgens uitwerken in waarschijnlijk zes programma’s. Één daarvan gaat over ‘wonen’ en daarin gaan we verder kijken dan 2030. Dan gaan we veel meer kijken naar projecten als de uitplaatsing van het industriegebied aan de Julianaweg en de herontwikkeling daarvan. Het verder ontwikkelen van de Lange Weeren hoort daar eveneens bij en mogelijk de verplaatsing van voetbalvelden. De details daarvan weten we nog niet. Als we daar woningen willen bouwen, dan komt dit in het genoemde programma naar voren.”
Het doel van zeshonderd woningen voor 2030 is dus goed haalbaar volgens de wethouder. Daarbij maakt zij wel het voorbehoud dat projecten soms ‘uitlopen in de tijd’. ,,Dat zie je met de Waterring in Oosthuizen, waar we voor de rechter liggen. Voor de Edamse Hoogstraat gold hetzelfde. Of je toekomstige projecten op tijd kan uitvoeren, hangt er ook vanaf of er weer rechtszaken gaan plaatsvinden. Daarom hebben we wel een overcapaciteit, dat we meer plannen hebben dan voor het minimum aantal woningen.”