Vandaag zijn we gesloten.

All posts by De redactie

CJO: Haal foute burgemeester van straatnaambord

Het Centraal Joods Overleg dringt er bij burgemeester Sievers van Edam-Volendam op aan dat de straatnaam Burgemeester Van Baarstraat wordt gewijzigd en dat Van Baar postuum het hem verleende ereburgerschap wordt ontnomen. Burgemeester Van Baar verdient allesbehalve een straatnaam nu uit onderzoek is gebleken dat hij in de oorlog verregaand Duitsgezind was en meegewerkt heeft aan de deportatie van de Joodse inwoners van Edam.

Minister-president Mark Rutte zei bij de Nationale Holocaustherdenking in 2020: ‘Te veel functionarissen deden wat werd gevraagd’. De minister-president constateerde: “Toen een groep landgenoten onder een moorddadig regime apart werd gezet, buitengesloten en ontmenselijkt, zijn we tekortgeschoten. Toen het gezag een bedreiging werd, zijn onze overheidsinstanties tekortgeschoten, als hoeders van recht en veiligheid.” Het CJO vraagt nu burgemeester Lieke Sievers van Edam-Volendam de daad bij het woord van de minister-president te voegen. “Het is een kleine handeling maar tegelijk een groot gebaar. U maakt daarmee duidelijk dat Van Baar allesbehalve een hoeder was van recht en veiligheid. Wie de herinnering aan de Holocaust levend wil houden, kan niet langer passief blijven.”

In een open brief aan burgemeester Sievers roept het Centraal Joods Overleg (CJO) de gemeente Edam-Volendam op om de straatnaam Burgemeester Van Baarstraat te veranderen en het ereburgerschap van de foute oorlogsburgemeester te schrappen. Bijgaand de brief die CJO-voorzitter Chanan Hertzberger zondag 4 december 2022 naar burgemeester Sievers stuurde. De brief is ter informatie ook naar alle raadsleden gestuurd.

—

Aan de burgemeester van Edam-Volendam
Mevrouw L.J. Sievers

Geachte mevrouw Sievers,

‘Te veel functionarissen deden wat werd gevraagd’. Het zijn de woorden van minister-president Rutte die hij uitsprak bij de Nationale Holocaustherdenking op 26 januari 2020. De minister-president constateerde: “Toen een groep landgenoten onder een moorddadig regime apart werd gezet, buitengesloten en ontmenselijkt, zijn we tekortgeschoten. Toen het gezag een bedreiging werd, zijn onze overheidsinstanties tekortgeschoten, als hoeders van recht en veiligheid.”

Twee van de mensen die hiervan slachtoffer zijn geworden, zijn Alfred en Herta, inwoners van uw gemeente. Het Joodse gezin Levy woonde aan de Voorhaven in Edam. Ze waren 44 en 35 jaar oud toen ze Edam achter zich moesten laten, op weg naar wat later zou blijken hun doodsoord, Bergen-Belsen in Noord-Duitsland.

Vaststaat dat in de oorlog anti-Joodse maatregelen zijn ondertekend door de burgemeester van Edam. Maatregelen gericht tegen Alfred en Herta die toch al gevlucht waren uit hun Duitse woonplaats juist vanwege dezelfde anti-Joodse maatregelen. Kort na de oorlog was er een onderzoek naar de burgemeester. Daaruit bleek dat hij ‘verregaand Duitsgezind’ was, dat hij betrokken was bij de Jodenvervolging en dat hij zijn medewerking heeft verleend aan de arrestatie van Joden in zijn gemeente. Aan de arrestatie dus van Alfred en Herta.

De burgemeester in die jaren en ook in de naoorlogse jaren was Clemens van Baar. Naar hem is een straat in uw gemeente genoemd en uw gemeente heeft hem het ereburgerschap verleend. Niet passend. Ook niet als je zou stellen dat er toch ook andere burgemeesters hun medewerking hebben verleend aan de deportatie van hun Joodse inwoners. Van Baar te eren is een faux pas geweest van naoorlogs Edam-Volendam en bovendien zijn de tijden veranderd. Het is tijd de bordjes te verhangen. Zeker sinds de woorden van minister-president Rutte, uitgesproken na consultatie daarover van zijn voltallige ministerraad. Uw plaatsgenoot professor Rob van der Laarse, hoogleraar erfgoed van de Tweede Wereldoorlog, deelt die opvatting (Nivo, 23 november 2022, p. 6). Van Baar moet plaatsmaken. U kunt de burgemeester zijn die uitvoering geeft aan de excuses van de minister-president en die daaropvolgend het juiste besluit neemt: Van Baar van de straatnaambordjes halen en Van Baar zijn ereburgerschap ontnemen.

Herta en Alfred Levy zijn vermoord in Bergen-Belsen, op 18 en 27 december 1944. Van Baar heeft aan het begin van de besluitvorming gestaan over het noodlot van dit echtpaar: Amsterdam-Vught-Westerbork-Bergen-Belsen. Herta en Alfred zijn niet de enigen. Van de tweeëntwintig Joodse inwoners uit Edam die naar de vernietigingskampen zijn gedeporteerd, heeft één inwoner het overleefd: Heinz Michael Levy, het zoontje van Alfred en Herta. Als wees keerde hij terug uit Bergen-Belsen en werd door familieleden naar de VS gehaald. Daar heet hij sindsdien Mike Lowenthal. U weet wat Mike aan u op 13 maart vorig jaar heeft geschreven: ‘I totally agree with the recommendation that the street be renamed. That is a minimum action for a man who basically committed murder.’
Daarom vraagt het Centraal Joods Overleg u al datgene te doen om de ereplaats van Van Baar in Edam-Volendam te wijzigen en hem, postuum, zijn eerbewijzen af te nemen. Het is een kleine handeling maar tegelijk een groot gebaar. U maakt daarmee duidelijk dat Van Baar allesbehalve een hoeder was van recht en veiligheid. Wie de herinnering aan de Holocaust levend wil houden, kan niet langer passief blijven.

Vriendelijke groet,

Chanan Hertzberger, voorzitter

—

Fotogalerij

N247: herinrichting of tunnel bij Broek in Waterland?

Onlangs zijn er verschillende plannen gepresenteerd om de schrijnende verkeersdoorstroming op de provinciale weg door Broek in Waterland aan te pakken. Onder meer een tunnel en herinrichting van de bestaande weg behoren tot de scenario’s. Een onderdoorgang biedt de beste oplossing als het gaat om een betere verkeersdoorstroming, maar blijkt met een prijskaartje van zo’n 190 miljoen een kostbare optie. De duurste variant wordt zelfs geschat op 236 miljoen euro.

Wie tijdens de ochtendspits van Edam-Volendam richting de hoofdstad moet vertrekt een stuk vroeger dan nodig zou moeten zijn. Dag in, dag uit staat de N247 vast. Volgens onderzoek zouden automobilisten uit Volendam ruim zeven minuten vertraging oplopen als ze ’s ochtends richting Amsterdam rijden. Voor automobilisten uit Edam geldt ruim acht minuten vertraging. ’s Middags op de terugweg loopt die vertraging nóg verder op: Reis je naar Volendam? Dan kun je rekenen op negen minuten vertraging op de N247. Richting Edam wordt dat zelfs tien minuten. In Broek in Waterland valt tijdswinst te behalen, ongeacht voor welke optie gekozen zal worden. Komt er een bovengrondse herinrichting van het wegdek door Broek in Waterland, dan is de tijdswinst ’s ochtends twee minuten en ’s middags vijf minuten. Met een onderdoorgang loopt de tijdswinst op tot ’s ochtends ruim drie minuten en tijdens de avondspits met bijna zes minuten.
Begin 2023 komen de actieve projectgroepen samen om de recente onderzoeken te bespreken. Het project Bereikbaarheid Waterland betreft een samenwerking tussen de provincie Noord-Holland, Vervoerregio Amsterdam en de gemeenten Waterland, Purmerend, Amsterdam en Edam-Volendam. Een definitief besluit wordt pas verwacht na de provinciale statenverkiezingen in Maart 2023.

Fotogalerij

In brand gestoken auto onderaan de dijk

Onderaan de Zeedijk is zondag in de vooravond een auto in brand gestoken. Brandweer en politie werden gealarmeerd door een wandelaar. ,,Er is een brandend voertuig aangetroffen die met zijn voorkant op de rotsblokken stond”, meldt de politie.

,,Om hier te komen is men, komend vanaf centrum Volendam, een meter of 300 het fietspad opgereden (daar waar de dijk doorloopt en de weg naar beneden gaat) en daarna is er naar rechts gestuurd en is de auto de dijk afgereden. Toen de brandweer ter plaatse kwam stond vermoedelijk het voertuig al geruime tijd in brand, want de auto was van binnen al bijna ‘schoon’ gebrand. Men had beide kentekenplaten verwijderd. Aan de hand van het chassisnummer kon de politie zien dat deze auto in oktober in Warder was gestolen. Het politie-onderzoek loopt.”

Fotogalerij

‘Jozefschool is een verborgen parel in het oude Volendam’

Rob Karregat (29) jongste basisschooldirecteur

Nog maar een kwartaal onderweg in zijn nieuwe rol en hij voelt zich al volledig thuis. Rob Karregat maakte op zijn 29e de overstap van groepsleerkracht op de St. Petrusschool naar het directeurschap op de St. Jozefschool. Dat maakt hem de jongste basisschooldirecteur in onze gemeente. Of de overgang spannend was? ,,Nee, ik heb dat niet als spannend ervaren, maar vooral als een hele mooie kans en uitdaging.”

Door: Gina Schilder

De switch naar de rol als directeur verliep geleidelijk. Rob groeide er vanaf zijn tweede jaar als leraar langzaam maar zeker naar toe. Rob: ,,Dat begon met de vraag van William Zwarthoed (directeur St. Petrusschool, red.) of ik interesse had om schoolcoach te worden. Onder die noemer ben je coördinator van een bouw/afdeling van de school. Je faciliteert, plant vergaderingen en zorgt ervoor dat alle stukken daartoe gereed en compleet zijn. Het zorgde ervoor dat ik onderdeel werd van het management en deelnam aan overleggen op schoolniveau. Zo zag ik, los van de klas, ook het geheel, het grote plaatje. Het meedenken over en ontwikkelen van plannen om zo het onderwijs elke keer net iets beter te maken, vond ik echt heel leuk, merkte ik. Daar was de kiem gelegd voor mijn ambities om schoolleider te worden.” In totaal stond Rob zes jaar voor de klas en volgde in die periode verschillende opleidingen, zoals de Master Leren en Innoveren. Voldoende bodem dus, om op verder te bouwen vanuit een nieuwe rol: die van directeur.

Die mogelijkheid deed zich voor met het vertrek van Linda Tol, die afgelopen zomer directeur werd van De Aventurijn. Vóór de sollicitatieprocedure had Rob slechts één keer eerder voet gezet in zijn huidige thuishaven. Voor hem was de Jozefschool onbekend terrein, net als voor velen eigenlijk – wat ontzettend jammer is. ,,Wat me direct opviel, was de positieve en welkome sfeer. Hoewel het gebouw best groot is, voelt dat niet zo aan. Het kleinschalige maakt het knus, je maakt er snel contact. Dat is wat mij betreft een enorm pluspunt.”
Een tour door het schoolgebouw in de oude kom van Volendam bevestigt die woorden. Het is kruip-door-sluip-door en om elke hoek ontvouwen zich andere lokalen en plekken die ruimte bieden voor bijvoorbeeld muziekles of als vergaderruimte voor de leerlingenraad. Een bijzondere ruimte is het zogeheten ‘COOL-lokaal’, een creatief centrum waar leerlingen vanuit een onderzoekende en ontdekkende houding los kunnen op verschillende opdrachten, met aandacht voor onder andere wetenschap & techniek en kunstzinnige vorming.

‘Zo maken we leerlingen bewust van de wereld om ons heen’

Rob vervolgt zijn verhaal in de schoolbibliotheek. ,,De bieb is onze trots”, zegt hij met een grote glimlach. En met recht. Het is een ruim lokaal, met een grote leestafel in het midden. De boeken zijn netjes geordend en staan in rijk gevulde boekenkasten op basis van genre bij elkaar. ,,Enthousiasme werkt aanstekelijk, dat geldt hier zeker voor lezen. Elke dag starten we in de groepen 4 t/m 8 met een half uur lezen, leerkrachten lezen elke dag voor en de leesspecialisten verzorgen boekpromoties in de klassen. Ook zijn er betrokken biebouders, die de kinderen helpen met het maken van een juiste boekkeuze en is er een verbinding met bibliotheek Waterland. We proberen lezen zoveel mogelijk te stimuleren door in te zetten op leesplezier en leesmotivatie. We merken dat de interesse er is.”

De uitgebreide schoolbieb is natuurlijk niet het enige waar de Jozefschool trots op is. ,,Trots zijn we ook op onze visie op het onderwijs van nu en de toekomst. En het ‘typische Jozefgevoel’ dat zo kenmerkend is voor deze school,” vervolgt Rob. ,,Wetenschap & Techniek zetten we hier al sterk neer en het onderzoekend leren willen we steeds verder uitbouwen. Met het COOL-lokaal worden leerlingen al uitgedaagd op een andere manier te leren. Ze krijgen een opdracht, maar die is niet vastomlijnd. Er is ruimte voor eigen invulling, voor creativiteit. Daaruit ontstaan prachtige creaties, die stuk voor stuk van elkaar verschillen.”
In toenemende mate maken SKOV-scholen eigen keuzes en onderscheiden zij zich op die manier meer van elkaar. Rob licht toe: ,,Naast een stevige basis van taal, rekenen en lezen maken we bij de Jozefschool van de vrije ruimte in het onderwijs gebruik om steeds meer aandacht te besteden aan het aanleren van vaardigheden. Denk daarbij aan sociale vaardigheden als communiceren en samenwerken, maar ook aan toekomstgerichte vaardigheden als digitale geletterdheid.”
,,Daarnaast werken we vanuit de principes van ‘De gezonde school’. Wij vinden het belangrijk dat leerlingen weten hoe voor zichzelf te zorgen, maar ook hoe ze voor hun omgeving kunnen zorgen, en voor de natuur. Daar besteden we bewust aandacht aan. We hebben op ons plein bijvoorbeeld een stukje groen aangelegd, groep 6 is bezig met een moestuinproject en bij creatieve vakken maken we gebruik van natuurlijke materialen, waarmee we soms zelfs de tuin versieren. Zo maken we leerlingen bewust van de wereld om ons heen.”

‘Dat we ons als scholen op een andere manier profileren, betekent niet dat we het oneens zijn met elkaar, of elkaar willen beconcurreren. Júist niet’

Zou Rob heel vrijelijk mogen wensdenken, dan ziet hij meer maatwerk in het toekomstige onderwijs. ,,Dat niet alleen groep 1 en 2 worden gemengd, maar ook andere groepen of units ontstaan, zoals een groep 2-3 of een unit 4-5-6. Zo krijgen kinderen de kans om van en met elkaar te leren. Door het maken van bijvoorbeeld zo’n groep 2-3 kan het onderwijs langer meer spel-georiënteerd worden aangeboden, wat beter aansluit bij de manier waarop jonge kinderen leren. Zo wordt de overgang naar het ‘schoolse leren’ in groep 3 minder hard. Ook zie ik het voor me dat we met thema’s werken, waarbij kinderen worden uitgedaagd om actief te leren, om samen te werken en te onderzoeken vanuit nieuwsgierigheid. Door te werken binnen thema’s, kun je verschillende vakken zoals taal, lezen, natuur, aardrijkskunde en geschiedenis integreren en werk je binnen deze vakken met dezelfde woorden en begrippen. Zo is het niet alleen overzichtelijk voor de kinderen, maar kun je ook meer de diepte in.”

Met klem benadrukt de nieuwe Jozefschooldirecteur vooral op zoek te zijn naar samenwerking en aanvulling ten opzichte van andere basisscholen in onze gemeenschap. ,,Dat we ons op een andere manier profileren, betekent niet dat we het oneens zijn met elkaar. Of elkaar willen beconcurreren. Júist niet. SKOV is een lerende organisatie, waarbinnen we elkaar opzoeken en van elkaar willen leren. Ik hoop dat we door te profileren een divers onderwijsaanbod kunnen verzorgen, dat goed aansluit bij verschillende leerbehoeftes van de kinderen. Zo hebben ouders echt iets te kiezen. En dit is ook de richting die door SKOV al in gang is gezet.”
Nog even over dat typische Jozefschoolgevoel? Wat betekent dat eigenlijk volgens Rob? Rob: ,,Typisch de Jozefschool is kunnen zijn wie je bent, ieder brengt z’n eigen stukje mee. Daarnaast is het een kleine school. Iedereen kent elkaar, je wordt gezien. Kinderen kwamen binnen de kortste keren naar me toe om te vertellen over van alles en nog wat. Dat is echt heel leuk. Ik heb echt het gevoel dat we het hier samen doen. Met de ouders, de leerkrachten en de kinderen. De Jozefschool is een verborgen parel in het oude Volendam!”

Fotogalerij

De tattoo en z'n verhaal

Robby: De naam van zijn stamkroeg in inkt vereeuwigd

Al millennialang worden er tatoeages gezet. Zelfs in de prehistorie liepen er reeds mensen rond met tattoos. Om allerlei redenen eigenlijk. Vaak als versiering, maar ook om religieuze, politieke of ideologische motieven. Nog steeds laten veel jong volwassenen zich decoreren met een boodschap. Dat kan een tattoo zijn die symbool staat voor een bijzonder moment in iemands verleden, kracht geeft voor de toekomst, herinnert aan een bijzonder persoon of een kantelpunt in het leven. Of ontsproten is uit een geweldige grap of een verloren weddenschap. In deze nieuwe rubriek tekenen we verhalen op van mensen uit onze gemeenschap die om interessante redenen een tatoeage lieten zetten. Deze keer Robby de Wit, die zijn ‘liefdesbetuiging’ zette in een opwelling.

Door: Gina Schilder

Als schuchtere zestienjarige verschool Robby de Wit zich in de schaduw van zijn makker Kevin toen die voorstelde een biertje te gaan halen in ‘Sjaak’, zoals de bar in de dorpse volksmond heet. Op zijn vraag of ‘hij hier wel naar binnen mocht’ reageerde Kevin verontwaardigd. ‘En óf jij hier naar binnen mag!’ Dat was de eerste keer dat Robby voet zette in Sjaak. Inmiddels komt hij er thuis, en sloot hij er menig vriendschappen. Toch was het geen liefde op het eerste gezicht tussen Robby en Sjaakie’s Café. “Ik heb in die tijd eerst nog een jaartje of vier jaar in ’t Havengat gewerkt. Ik trok toen nog veel met een andere vriendenploeg op. En op een gegeven moment, op de meest verschrikkelijke werkdag, besloot ik daar te stoppen. Dat was met kermis, ik moest ‘lopen’. Met mijn lengte was het niet te doen om met een blad vol drank door al die mensen te komen. Ik nam ‘de zak’. Vanaf toen ben ik in Sjaak gaan werken en ben ik er nooit meer weggegaan.” Net voordat de eerste coronagolf uitbrak besloot voormalig eigenaar Sjaak Bootsman zijn zaak te verkopen. Een schok wel, voor alle Sjaak-fans. Robby wilde Sjaak een mooi cadeau geven ter afscheid. Een foto van al het personeel, de hele bups, dat leek hem een mooi idee. Het bleek helaas een logistiek onmogelijke monsterklus. Op het afscheidsfeestje in 2019 stond hij daarom met lege handen… Dus toen ben ik snel naar de tattooshop gerend hier en heb ik deze tattoo laten zetten.”

‘Ik meende toch een traantje te zien in de ooghoek van Sjaak’

Robby ontbloot zijn rechterborst waarop de naam van zijn stamkroeg in inkt staat vereeuwigd: ‘Sjaakies Paleis’. ,,Toen ik de tatoeage liet zien aan Sjaak werd ik eerst uitgemaakt voor ‘mongool’. Maar ik meende toch een traantje te zien in zijn ooghoek. Hoewel ik me daarover natuurlijk vergist kan hebben.” ,,’Sjaak’ voelt altijd als ‘thuiskomen’ voor mij. En ik heb vrienden in Sjaak gemaakt van twintig, maar ook van bijna vijftig jaar. Wat mij betreft is dat ook de charme van deze kroeg. Het maakt niet uit hoe oud je bent, of wíe je bent. Als je erbij past, dan is het goed.” Robby komt nog geregeld in Sjaakie’s Café. Eenmaal ‘aan’ was de liefde ook echt ‘aan’.
,,Sowieso is er elke donderdag soos en ik werk er ook nog steeds. Niet op feestdagen, maar een keer in de maand op vrijdag of zaterdag. Ik vind het gewoon leuk af en toe. En ik hecht veel waarde aan de sfeer in Sjaak, ik heb er zoveel mooie herinneringen aan. En ik vind het belangrijk om er een beetje bij te blijven. De sfeer ging namelijk op een gegeven moment achteruit, en het personeel liep weg. Dat vond ik echt zonde, het is toch je plekje. Dus toen dacht ik: als ik nou weer ga werken, dan komen in ieder geval mijn vrienden en mensen van vroeger weer een biertje halen. Dat bleek zo te zijn gelukkig. Inmiddels is meer barpersoneel van vroeger weer teruggekomen. En na kermis en corona is al het oude Sjaak-volk er weer, gelukkig.” ,,Sommige mensen vragen of ik geen spijt heb van de tattoo. Maar nee, ik zal nooit spijt krijgen. De mooie herinneringen blijven. Nu, maar ook nog over twintig of vijftig jaar. Ik ben er super blij mee.”

 

Heb jij ook een tatoeage met een verhaal? Deel het met ons!
Aanmelden kan bij de redactie via: redactie@nieuw-volendam.nl

Fotogalerij

Volendams verleden: Glimlachende vrouw was Hilletje Zwarthoed

Een week of wat geleden stond in de Nivo een interview met de familie Bond ‘Meeuw’ over hun ‘bessie’, de nog op Schokland geboren Teuntje Bien. Volgens de overlevering, moest hun oude bessie, die werd bijgenaamd ‘Teuntje van de Bel’ eigenlijk niet zo aardig zijn geweest. We plaatsten er een foto bij van een glimlachende vrouw met omslagdoek en schreven dat zij Teuntje Bien was. Daarover werden we aangesproken en gecorrigeerd door een achterkleindochter, die er niet mee kon leven dat háár lieve (over)bessie werd verwisseld met een ander z’n bessie die eigenlijk niet zo aardig was. Terecht natuurlijk, en daarom onze excuses. De vrouw op de foto is niet Teuntje Bien, maar blijkt Hilletje Zwarthoed te zijn.

Wie is Hilletje Zwarthoed
Iedereen heeft zo zijn eigen persoonlijke levensverhaal en dat geldt ook voor Hilletje Zwarthoed. Hilletje was een dochter van Evert Zwarthoed, ‘De Kuiper’ en Geertje Tuijp en werd geboren op 30 oktober 1877. Zij werd naar haar vader bijgenaamd ‘Hille van de Kuiper’. Evert en Geertje kregen 4 kinderen. De eerste was een meisje, een Hilletje, maar deze kwam na ruim 3 weken te overlijden. Toen werd een tweede Hilletje geboren, over haar gaat onderstaand artikel. Na Hilletje werden nog 2 kinderen geboren, een meisje en een jongetje, maar ook deze kwamen als baby te overlijden. Het jongetje twee weken na zijn geboorte, de dag ervoor was moeder Geertje Tuijp overleden, slechts 39 jaar oud. Zou er een oorzakelijk verband zijn tussen de twee overlijdens ?
Een jaar later hertrouwde Evert ‘de Kuiper’ met Trijntje Stavenuiter. Mogelijk was zij al eerder bij Evert ingetrokken, mede om zijn enige dochtertje Hilletje te kunnen verzorgen en zijn zij uiteindelijk met elkaar getrouwd. Er werden ook nog 2 kinderen geboren, 2 meisjes, een Aaltje en een Geertje, maar ruim een jaar na de geboorte van Geertje overleed hun moeder Trijntje Stavenuiter op slechts 42-jarige leeftijd.
Evert Zwarthoed ‘De Kuiper’ kwam weer alleen te staan, nu met 3 dochtertjes, van wie 2 nog peuter waren, maar hij moest ook zijn werk doen, intussen als visser op de Zuiderzee. Mogelijk hebben de kinderen weer een goede opvang gehad, want ze konden bij hun vader blijven wonen. Maar 10 jaar later sloeg het noodlot weer toe. Tijdens het vissen, het gebeurde net buiten de haven, kwam Evert op zijn schip ongelukkig ten val, viel overboord en verdronk jammerlijk.

Blijkbaar waren er toen geen kennissen of familieleden meer, die de 3 weesmeisjes konden opvangen. Aaltje en Geertje, respectievelijk 12 en 13 jaar, werden opgenomen in het katholiek weeshuis aan de Voorhaven in Edam. Je mocht daar verblijven tot je 20e jaar. Hilletje was al 21 toen zij wees werd, maar volgens de overlevering heeft ook zij een tijdje in het weeshuis gewoond.

Hilletje Zwarthoed, getrouwd met Jaap Tol, ‘Jaap Dei’
Enkele jaren na haar ‘ontslag’ uit het katholiek weeshuis in Edam is Hilletje Zwarthoed op 11 januari 1903 getrouwd met Jaap Tol, ‘Jaap Dei’. Met hun gezin van 7 kinderen woonden ze aan de Giekstraat.
De oudste was een zoon, Evert Tol, bijgenaamd ‘De Kuup’ of ‘Evert de Kuup’, naar zijn bap ‘Evert de Kuiper’. Evert is getrouwd met Neeltje Schilder, naar haar man ‘Neel van de Kuup’ genoemd. Alle ‘Kuupen’ in Volendam stammen van dit echtpaar. Na Evert werden in het gezin van Jaap Tol ‘Dei’ en ‘Hille van de Kuiper’ 7 meisjes geboren, van wie 2 als baby kwamen te overlijden.
Een dochter Grietje trouwde met Jan Kok. Jan werkte op de touwfabriek in Edam; na de grote brand in deze fabriek is hij met zijn gezin vertrokken naar Leiderdorp, waar hij aan het werk kon in een touwfabriek van dezelfde firma.
Dochter Geertje trouwde met een Albert de Boer. Toen Albert een rijksbaan kreeg als pontwachter hebben zij zich gevestigd in Lage Zwaluwe.
Aal Tol, ‘Aal Dei’, werd de vrouw van Joop Lautenschûtz. Zij woonden met hun gezin aan het Dril, eigenlijk onder de huizen aan de haven en achter de voormalige bloemenwinkel van Huisink.
De jongste was Huibje Tol ‘Dei’, die getrouwd is met Kees Veerman, een zoon van ‘Piet Stekeraap’. Ook Kees en Huipie zijn met hun gezin verhuisd naar Leiderdorp.
Hilletje Zwarthoed is overleden op 16 januari 1965, op de leeftijd van 81 jaar. Zoals hierboven al gemeld werd zij bijgenaamd naar haar vader Evert Zwarthoed, ‘De Kuiper’. Aan deze man zit ook een interessant verhaal, waarover we een volgende keer willen schrijven.

Met dank aan Jack Eerdhuijzen en Lida Keijzer voor hun medewerking. Met vriendelijke groet van Jan Schilder Vik, Pegasusstraat 25, 1131 NA Volendam, tel. 362216, e-mail: jan.schilder1@ziggo.nl

Gemeente trakteert 50 jaar gehuwden

Op woensdag 23 november jl kwamen op uitnodiging van de Gemeente Edam-Volendam twaalf echtparen naar Restaurant Pieterman. Daar werden zij ontvangen en gefeliciteerd door burgemeester Lieke Sievers vanwege het feit dat zij 50 jaar getrouwd zijn.

Na het welkomstwoordje en na het maken van de groepsfoto werd er voor bij de koffie een feestelijk opgemaakte “50 jaar taart” aangesneden. Het werd een gezellig samenzijn dat van 16.15 tot 17.45 uur duurde. Uit Kwadijk kwam het echtpaar Beld-de Goede en de overige paren kwamen uit Volendam: Kwakman-de Bakker, Klok-Bond, Bond-de Boer, Koning-Zwarthoed, Keijzer-Kras, Hageman-Kuiper, Smit-Kras, Tol-Groot, Schilder-Zwarthoed, Molenaar-Zwarthoed en Smit-Mooijer.

Fotogalerij

Minderjarig meisje misbruikt in vluchtelingenopvang

De Meermin lijkt broeinest voor misdrijf

Kindermisbruik, prostitutie, drugshandel, intimiderend gedrag naar personeel, mishandeling en verschillende vormen van overlast. Het zijn stuk voor stuk onderwerpen die de afgelopen maanden in vluchtelingenopvang De Meermin aan de orde zijn geweest. Forum voor Democratie Edam-Volendam fractievoorzitter Jaap Schilder heeft een brief met vertrouwelijke informatie van de Meermin-programmamanager gericht aan het college van Edam-Volendam weten te onderscheppen. Uit de inhoud van de brief blijkt dat er sinds juli meerdere incidenten hebben gespeeld, met als dieptepunt het seksueel misbruik van een minderjarig meisje in de kinderkamer van De Meermin.

Begin maart werd op de website van de gemeente Edam-Volendam aangekondigd dat voormalig verzorgingstehuis De Meermin in Edam zou worden ingezet als opvanglocatie voor Oekraïense vluchtelingen. Slechts een paar dagen later toverden tientallen vrijwilligers de 70 appartementen in tot leefbare, huiselijke kamers. Met open armen werden de van oorlog vluchtende mensen ontvangen. De eerste vier maanden in het tijdelijke verblijf verliepen rustig en zonder incidenten. In de zomervakantie veranderde die tendens, zo is in de memo te lezen. De sfeer werd grimmiger. Er ontstonden irritaties en problemen onder bewoners, mensen ervoeren psychische problemen, begeleidend personeel kreeg te maken met intimiderend gedrag van bewoners, er werd drugs gevonden, er was aanleiding om bewoners te verdenken van prostitutie, gestolen fietsen werden bij De Meermin teruggevonden en een meisje werd nota bene in de kinderkamer onzedelijk betast door een mannelijke medebewoner.

‘In sommige gevallen werden de vrouwen hardhandig de auto’s in getrokken’

De aanranding van het minderjarige meisje zou uiteindelijk bij de zedenpolitie terecht komen. Tijdens een bezoek aan het politiebureau in Alkmaar werd besloten dat een politiebezoek aan het adres van de dader zou volstaan.

De nachtelijke brandwacht en externe ooggetuigen wisten op te merken dat vrouwen uit De Meermin regelmatig ’s avonds door passerende auto’s werden opgepikt. In sommige gevallen werden de vrouwen hardhandig de auto’s in getrokken. De memo toont dat de schrijnende voorvallen tot noodgedwongen aanscherpingen van de huisregels in De Meermin hebben geleid. Zo werd er onder meer een beveiliger ingezet, werden er camera’s geïnstalleerd, de entree werd ‘s nachts tussen 00.00 en 7.00 uur afgesloten en nachtelijke bezoekjes werden verboden. Ingrijpende maatregelen voor een omgeving die in de beginmaanden getekend werd door harmonie. De Meermin zou een veilige haven moeten zijn voor van oorlog vluchtende gezinnen, maar lijkt een broedplaats voor criminaliteit en ontucht. De verwachting is dat de opvang langs de Paulus Pietersstraat nog aanzienlijke tijd noodzakelijk zal zijn.

 

Reactie gemeente

Het artikel, gebaseerd op snippertjes informatie verkregen uit een Woo verzoek, is wat ons betreft op een selectieve manier weergegeven.

We hebben te maken met vluchtelingen uit een oorlogsgebied. Veelal vrouwen en kinderen. Deze mensen zijn totaal ontheemd in onze opvang in Edam terechtgekomen. Ze hebben verschrikkelijke dingen meegemaakt. Ze hebben hun familie en echtgenoten moeten achterlaten. Ze zijn getraumatiseerd door het oorlogsgeweld dat ze hebben gezien en hebben ondergaan.

Volwassenen en kinderen
Het gaat hier om een zeer kwetsbare groep volwassenen en kinderen die vooral rust en tijd nodig hebben om hun ervaringen te kunnen verwerken. Maar ook in bescherming moeten worden genomen tegen negatieve invloeden van buitenaf. Ze zijn kwetsbaar en afhankelijk en mede daarom een makkelijke prooi voor criminelen die gebruik proberen te maken van die kwetsbaarheid. En daar heeft onze groep in de Meermin ook mee te maken gehad.

Voorvallen
In de beginmaanden zijn er voorvallen geweest. Hier is direct actie op ondernomen. Zo is de beveiliging opgeschroefd, is de toegang vanaf 23.00 uur ’s avonds aangescherpt en zijn er samen met de bewoners en de locatiemanagers tal van afspraken gemaakt om de leefbaarheid en veiligheid van de bewoners te vergroten. We zijn iedereen dan ook erg dankbaar die zich de afgelopen maanden hiervoor heeft ingezet.

Gemeenteraad
Maandelijks zijn alle leden van de gemeenteraad bijgepraat over alle ontwikkelingen die zich hebben afgespeeld in de Meermin. Ook over de genoemde kwesties. Over zaken die het strafrecht betreffen worden vanuit de gemeente geen mededelingen gedaan; dit is aan politie en justitie. Het is van groot belang om hen als volksvertegenwoordigers op de hoogte houden. Dat gebeurt tot op de dag van vandaag. En als de raadsleden vragen hebben, dan zijn daar democratische wegen voor die ze als raadslid kunnen bewandelen om die vragen te stellen. Er volgt altijd een antwoord.
De leden van de gemeenteraad zijn onlangs op werkbezoek geweest in de Meermin. Men was onder de indruk. Daar hebben ze kunnen zien dat er inmiddels een kleine samenleving gegroeid is. Een samenleving waar veel mensen in een kleine ruimte er met elkaar alles aan doen om het leven in deze donkere tijd wat betekenis te geven.

 

Fotogalerij

Nostalgie in optima forma

Een paar jaar geleden trokken Martine Bond, Simon Tol (Stein) en Arnold Mühren volle zalen in het land, met liedjes uit de Evergreen TOP 1000. Er was destijds zoveel animo voor deze show ashow, die inmiddels ook heel succesvol het land doorkruist.

Door: Joop Gijzen

De zangers waren deze keer Simon Stein en Kelly Veerman, inderdaad de zoon van Harmen. Ze werden muzikaal bijgestaan door de bandleden van de formatie Trots, waar Kelly de frontman van is. Bart Klomp (drums), Berry Jansen (bas), Marco Hoogland (toetsen) en Ruud Schouten (zang, gitaar) bleken uitstekende muzikanten te zijn. Om half negen ging het doek op en werden foto’s van de originele artiesten op een groot scherm geprojecteerd. Als warmmaker verscheen er een filmpje van DJ Daniël Dekker, die een inleidend praatje hield over de Evergreen TOP 1000. Vanaf het eerste nummer, ‘Pretty Woman’ (Roy Orbison), was het publiek enthousiast. Dit werd alleen maar groter bij ‘Your Song’ (Elton John), ‘Roller Coaster’ (Danny Vera), ‘To Love Somebody’ (Bee Gees) en ‘I’m A Believer’ (Monkees). De anekdotes van Simon en Kelly bij diverse nummers hadden hier een duidelijke meerwaarde, vooral de prachtige verhalen over Cees Veerman.

Eerbetoon
Deze avond was namelijk ook een eerbetoon aan Cees ‘Poes’ Veerman, de in 2014 veel te vroeg overleden zanger van The Cats. Cees was overigens niet alleen een prima zanger, maar ook schrijver van legendarische Cats nummers als ‘The End Of The Show’, ‘Without Your Love’, ‘Remember The Good Times’ en het in Volendam erg geliefde ‘Walk Through The Fields’. Overigens vertelde Kelly – neefje van ome Cees – ook nog even waar de bijnaam ‘Poes’ vandaan kwam. ‘God Only Knows’ van The Beach Boys is een moeilijk nummer om te zingen en te spelen. Met 3-stemmige zang, uitstekend toetsenwerk en dito gitaarspel, lukte het echter prima. Grote klasse. Hetzelfde geldt voor ‘Here Comes The Sun’, een nummer van The Beatles, of beter gezegd een nummer van George Harrison, de meest ondergewaardeerde Beatle. Toch is ‘Here Comes The Sun’ het meest gestreamde Beatles lied. Het publiek zong massaal mee bij Nederlandse liedjes als ‘Avond’ (Boudewijn de Groot) en ‘Foto Van Vroeger’ (Rob de Nijs). Na het zingen van dit laatste lied klapte Simon naar de foto van Rob de Nijs en zei: “Deze is voor jou, Rob.” Het meezingen van ‘Het Dorp’ (Wim Sonneveld) werd het publiek erg makkelijk gemaakt, omdat de tekst hiervan op het grote scherm verscheen.
Van Cees Veerman werden onder meer de liedjes ‘Remember The Good Times’ en ‘Without Your Love’ gezongen. Simon: ,,Ik vind dit nummer een van de mooiste liedjes van The Cats.” Heel bijzonder was ook het lied ‘t ‘uis An De Aidammerweg’. Dit nummer werd in het ‘Volendams’ gezongen en werd geschreven door Karel Veerman, de broer van Cees en Harmen, destijds in verband met het 40-jarig huwelijk van z’n ouders. Op de achtergrond verscheen een foto van hun ouderlijk huis. Het bijbehorende verhaal van Simon en Kelly, bracht bij sommige mensen toch wel wat emotie teweeg. Hier en daar werd er zelfs een traantje weggepinkt.

Ovationeel applaus
Terwijl het een avond was met zitplaatsen, stond bij de laatste liedjes als ’Brown Eyed Girl’ (Van Morrison) en ‘Great Balls Of Fire (Jerry Lee Lewis) iedereen te dansen en te zingen. Het was zelfs een beetje on-Volendams. Misschien komt het ook omdat ongeveer de helft van het publiek bestond uit ‘vreemde lui’ en die durven toch meestal wat eerder de dansvloer op. Bij ‘End Of The Show’ (Cees Veerman) was er geen houden meer aan. Het publiek trok massaal op naar het podium en beloonde de artiesten met een ovationeel applaus. Het was een heerlijke nostalgische avond, een reis door de tijd en de verschillende muziekstijlen, met prachtige evergreens en prima zangers en muzikanten. Niet alleen het publiek genoot, maar ook de artiesten zelf. Dat zag je duidelijk terug op het podium. Het geluid en het licht werden prima verzorgd door Dennis Drum, Johan Bogaard en de eenmalige ‘sidekick’ Jaap de Witte. Het publiek bestond vooral uit ‘oudere jongeren’, een doelgroep waarvoor op muzikaal gebied eigenlijk niet zo gek veel wordt georganiseerd, maar die wel een doelgroep is, die graag meer van zulke avonden zou willen meemaken, een doelgroep die enthousiast is en echt komt om te luisteren. Dat deze avonden aanslaan bij het publiek, betekent toch wel dat hier veel behoefte aan is. Het mooiste geschenk dat je echter kunt krijgen, is een nieuwe dag om te leven. Dus: Zet de t.v. af en het leven aan en ga bijvoorbeeld eens op 9 april 2023 naar de theatervoorstelling van de Evergreen Top 1000 Live in De Jozef.

Foto’s: Robert Gort

Fotogalerij

Linda in de magische wereld van cosplay

Al 8 jaar lang beeldt de 24-jarige Linda Buijs met haar alias QTCos, door middel van cosplay, haar liefde voor anime uit. Wat als iets onschuldigs begon, groeide uit tot een cosplay-hobby, waarbij het verbeelden van fictieve karakters door middel van fotografie en kleding centraal staat. De creatieve studente werkt ook bij Dunion Online Marketing in Volendam én daarnaast schildert Linda ook. Linda heeft al vele conventies bezocht en blijft dit ook nog zeker doen.

Door: Jo-Ann Klepper

De cosplay-hobby van Linda is al op jonge leeftijd tot stand gekomen. Ze keek naar cartoons en in haar tienerjaren kreeg zij een Nintendo DS/Game Boy met het spel Pokémon. Dit spel valt in het anime genre en Linda was direct verkocht. ,,Ik vond het zo grappig, dat ik vervolgens via Google op zoek ben gegaan naar andere anime-series die mij leuk leken. Ik speurde en zag iets heel bijzonders voorbij komen.”
Die dag kwam zij, op twaalfjarige leeftijd, voor het eerst oog-in-oog te staan met een cosplay foto. ,,Wat is dit nou eigenlijk? Dat dacht ik bij mijzelf en vervolgens ben ik mij hierin gaan verdiepen. Tijdens Kerst heb ik toen stom aan mijn moeder gevraagd of ik een pruik mocht hebben en vervolgens is dat een beetje uit de hand gelopen.” Achter het begrip cosplay schuilt een enorme community met een liefde voor de performance art. Deze gemeenschap komt bijeen gedurende verschillende conventies, conferenties en meet-ups. Linda is daar vervolgens ook naar toe gegaan. ,,Tijdens het bezoeken van de eerste meeting in Utrecht, heb ik allerlei andere amateur cosplayers ontmoet. Mettertijd hebben we dit uitgebreid tot het bezoeken van verschillende conventies rond het hele land. Dit vond ik zo verschrikkelijk leuk, dat ik zeker wist dat ik dit eigenlijk vaker wilde doen.”

‘Jij geeft niks om wat anderen vinden en dat vind ik zo inspirerend. Ik denk dat ik dit nu ook ga doen’

Linda verbeeldt vaak karakters uit de Japanse animeserie ‘Fate’. De makers van deze serie brengen historische karakters tot leven met een kleine anime twist. De interesses van Linda liggen dan ook bij de mix van geschiedenis met popcultuur. Linda is ook groot liefhebber van de grote diversiteit in de wereld van cosplay. ,,Als je bijvoorbeeld op Elfia, één van de grootste kostuumconventies van Europa, loopt zie je dat de leeftijdsgrens er niet is. Sommigen mensen verkleden zich als Disney karakters of mensen verkleden zich naar de renaissance. Er is voor ieder wat wils. Een ander aspect wat Linda aantrekt is het inspireren van anderen. ,,Een paar jaar geleden werd ik op Comic Con benaderd door een meisje in een rolstoel, waar ik nog steeds contact mee heb. Toen was dit haar eerste cosplay en toen zij naar mij toekwam, begon zij te huilen. Als ik het vertel word ik er zelf nog steeds emotioneel van. Ze vertelde mij: ‘Ik vind het zo cool dat jij doet, wat jij leuk vindt en dat jij doet, wat jij wilt doen. Jij geeft niks om wat anderen vinden en dat vind ik zo inspirerend. Ik denk dat ik dit nu ook ga doen’. Ik ben aan mijn cosplay-hobby begonnen, omdat ik het leuk vind en als ik iemand anders daarmee kan inspireren maakt dat de cirkel eigenlijk compleet.”

De cosplay-hobby beoefenen is wel iets waar veel bij te pas komt. Haar eigen armour (schilden), props en make-up worden door haarzelf gerealiseerd. ,,Zelf maak ik bijvoorbeeld een zwaard van 1,5 meter hoog, samen met mijn vader en mijn vriend. Het is heel leuk om dat samen te doen en vooral omdat wij met z’n drieën naar één geheel toewerken. Het eindresultaat is dan wel dat mijn vriend het grootste deel van de dag met het zwaard loopt, omdat hij best zwaar is.” Linda beschrijft haar vriend dan ook als een soort bodyguard. Het is niet zo dat Linda door personen aangevallen wordt, maar tijdens de meeste events komt het voor dat Linda als QTCos wordt herkend. ,,Mensen vinden je mooi, mensen vinden je interessant en mensen willen je fotograferen. Maar als je even gaat zitten en een momentje neemt om een broodje op te eten, wil ik niet dat zulke foto’s op het internet verschijnen en dat mijn privacy daardoor geschonden wordt. Hij houdt dus in de gaten of er camera’s in de buurt zijn.” Ondanks de bescherming van haar vriend komt het zelden voor dat Linda een moment voor haar zelf kan hebben. ,,Tijdens de conventies is het altijd druk en door het grote en extravagante uiterlijk ben je uiteindelijk een wandelend kunstwerk. Het is daarom vrij moeilijk om een rustige plek te bemachtigen.”

‘Mensen hebben vaak de neiging om een connectie te leggen tussen cosplay en BDSM maar daar zit een hele dikke lijn tussen’

In deze inmiddels acht jaar durende hobby zijn er ook een paar hoogtepunten te benoemen. Het eerste hoogtepunt is het feit dat Linda voor fotograaf Roy Koemans heeft mogen poseren voor Nederlands grootste fotografie-tijdschrift ZOOM MAGAZINE. Daarnaast wordt QTCos vaak meegenomen naar bepaalde privé evenementen. ,,Een evenement als deze vindt plaats bij landgoederen en kastelen door heel Nederland, bijvoorbeeld Kasteel Amstenrade. Wij krijgen dan de mogelijkheid om privé te fotograferen in en rondom het kasteel en om daar bij te mogen zijn is voor mij ook een toppunt.”
Niet alleen in Volendam, maar over de hele wereld zijn er vooroordelen rondom cosplay en daar heeft Linda ook echt last van gehad. ,,Mensen hebben vaak de neiging om een connectie te leggen tussen cosplay en BDSM (van bondage tot sado-masochisme, red.) maar daar zit een hele dikke lijn tussen. Dat is het namelijk niet. Mensen nemen de tijd niet om het te snappen of om zich in het onderwerp te verdiepen.” Linda heeft zo ook een keer haar vader meegenomen naar een event en sindsdien is hij verkocht. ,,Toen ik mijn vader meenam naar Comic Con was ik hem na een paar minuten alweer kwijt. Ik zag hem toen in de verte achter een transformer aanrennen met z’n telefoon. Dat vond ik echt geweldig om te zien. Mijn vader wist op het begin zeker dat hij het niks zou vinden, maar om hem na het event zo gefascineerd te zien liet de magie, die cosplay met zich meebrengt, duidelijk zien.”

Toen Linda haar ouders aanvankelijk vertelde over haar nieuwe hobby waren haar ouders niet zo enthousiast. Nadat er een foto van Linda, bij een cosplay-event, op Instagram werd gepost kwam zij achter haar dochters nieuwe hobby. ,,Mijn moeder werd een beetje hysterisch en dacht dat ik over die ene BDSM-grens was gegaan. Zij heeft vervolgens mijn opa bezocht en vertelde hem over haar angsten en belandde in de beschermende moederrol. Mijn opa vertelde mijn moeder toen: ‘Wees blij dat ze geen drugs gebruikt. Dit is hartstikke leuk en een mooie uiting van creativiteit. Daar ben ik mijn opa heel dankbaar voor. Vandaag de dag zijn zij samen twee van mijn grootste fans.”

Fotogalerij