Een halfuur ontsnappen aan de waan van de dag, met humor, herkenning en lokale verhalen

Waarom Volendam luistert naar Guyt met Wante

Er zijn podcasts waarin geopolitieke crises worden ontleed, aandelenmarkten worden voorspeld of persoonlijke trauma’s tot op het bot worden uitgebeend. En er is Guyt met Wante: een Volendamse podcast waarin de benzineprijs, lokale woningnood, de voetbal, de oma van Ed en een bezoek aan Eric Clapton moeiteloos in één adem voorbijkomen.

Kelly Vermeulen (28) wil in één week honderden mensen weer laten zien

Met meetapparatuur en een missie naar Roemenië

In een opslagruimte in Heerenveen staan dozen vol monturen, meetinstrumenten en oogdruppels klaar voor vertrek. Het is geen standaard zending, maar de voorbereiding op een missie. Over een paar weken vertrekt de 28-jarige optometrist en orthoptist Kelly Vermeulen met drie collega’s naar Roemenië, waar zij een week lang oogonderzoeken gaan uitvoeren bij mensen die zich normaal gesproken geen bril kunnen veroorloven.

Lees het volledige artikel in de NIVO van woensdag 6 mei.

Vergeten helden

Ik heb iets met verdwenen beroepen. Functies waar een soort romantiek aan kleeft – en vaak nog meer. Neem de strontkarman. Een functietitel die geen ruimte laat voor misverstanden. Daar kwam hij dan: fluitend, flip in de ene hand, een overlopende poepemmer in de andere. Dat vond hij gewoon bij het ambacht horen. Hygiëne bestond toen nog niet.

Of de menselijke wekker. Alarmklokken waren er nog niet, maar wél de verplichting om ergens om zeven uur te verschijnen. Dus wees men één arme stakker aan die het hele dorp wakker moest tikken. Om zes uur liep hij langs de ramen: tik-tik, opstaan jij. Hoe hij zelf wist dat het zes uur was, blijft één van de grootste raadsels uit de mensheid.

Dan de kolenboer. Een man die zonder enige vorm van training vijftig kilo op zijn rug had, drie trappen op liep en zich daarna verontschuldigde dat hij de vloer vies maakte. En de dorpsomroeper: de voorganger van de redacteur. Een man die het nieuws door de straten schreeuwde. ,,Jan heeft weer te diep in het bier gekeken! De pastoor heeft zijn nieuwe sandalen binnen!”

De putjesschepper. Die lieten ze in een donker gat zakken om alles weg te lepelen wat de rest van het dorp produceerde. Een baan waar stalen ballen voor nodig waren. En sterke longen. En het vertrouwen dat je ooit weer naar boven gehesen werd.

Maar niets — niets — overtreft de oorlogsdrummer. Sta je daar, tussen zwaarden, bijlen en speren, en jij krijgt een trommel. Met twee stokjes. De mars richting het slagveld wordt ingezet. Mannen grommen, spugen, brullen. Het stinkt naar angst en paarden. En jij probeert een lekker roffeltje. Iets luchtigs.

Dat soort beroepsoptimisme bestaat niet meer. Ik schrijf dit nu achter mijn Macbook, cappuccino ernaast, me afvragend waar de zingeving gebleven is. Die mensen hielden het dorp draaiend. Wij produceren tegenwoordig influencers, cryptotraders en mensen die lifestylecoach op hun visitekaartje zetten.
We zijn van ver gekomen. We hebben nu riolering, elektriciteit, nieuws dat in de krant of digitaal verschijnt. Maar zij hadden op zaterdagavond in het café wél de betere verhalen.

Lezers delen herinneringen, foto’s en namen

Verhalen boven water na oproep over de SS Volendam

De oproep van de NIVO-redactie naar aanleiding van het artikel over de SS Volendam in de krant van 25 maart heeft de afgelopen weken meerdere reacties opgeleverd. Geen stapels foto’s van Volendammers aan dek – waar stiekem wel op was gehoopt – maar wel iets anders: herinneringen, namen en verhalen die laten zien hoe dichtbij dit stukje geschiedenis nog altijd is.

Achter het romantische beeld van de botters schuilt een wereld van kosten, ambacht en vrijwilligers

Een vloot in de vaart houden

Wie twee weken geleden over de dijk liep, zag het vertrouwde beeld terugkeren: bruine zeilen aan de horizon, bedrijvigheid langs de haven en schepen die zich opmaakten voor de Pieperrace. Voor veel toeschouwers is het een mooi voorjaarstafereel. Voor Vereniging Behoud de Volendammer Botters is het meer dan dat. Het is het begin van een nieuw seizoen, na maanden van zagen, schuren, lassen, schilderen en hopen dat alles op tijd klaar is.

,,Dat hebben veel mensen nooit goed begrepen”

Het Missieteam van Aaf Beers helpt al decennia mensen in nood, dichtbij én ver weg

Aan het Slobbeland begint het werk al vroeg. De overheaddeur van het missiehuis staat open. Binnen is het een komen en gaan van vrijwilligers. Een heftruck rijdt achteruit, voorzichtig, met een bed op de vorken. Twee mannen tillen een kast uit een busje. Verderop worden dozen opengevouwen, kleding gesorteerd, servies gecontroleerd. Dan komt Aaf Beers aanlopen. ,,Zo,” zegt ze, terwijl ze om zich heen kijkt, ,,we hoeven ons vandaag niet te vervelen.”

Lees het volledige artikel in de NIVO van woensdag 29 april.

Wat zou Buster doen?

Dat is een vraag die ik mezelf als vader vaak stel. Iedereen met kinderen onder de tien weet wie Buster is: de vader uit Bluey. Een hond, ja. Maar ook de beste vader die momenteel op televisie rondloopt.

En dat weet ik zo zeker omdat Bluey iets doet wat weinig kinderprogramma’s lukt: het trekt niet alleen kinderen het scherm in, maar ook hun ouders. In tegenstelling tot Bing, Peppa Pig en andere producties waarin volwassen mannen een opgefokte kopstem opzetten die binnen tien seconden je dag weet te verpesten.

Bluey heeft alles. Humor, emotie, levenslessen, muziek die je zonder schaamte in je eigen playlist zet. Maar vooral: het lijkt nergens over te gaan, maar gaat ondertussen precies over alles wat ertoe doet. Geen grootse avonturen, geen pratende raketten of superhelden die alles oplossen. Gewoon een gezin. Spelen in de tuin. Naar bed gaan. Een ochtend die uitloopt. Gedoe om niks. Het echte werk.

Buster en Chilli zijn tweeverdieners met twee dochters. Ze doen maar wat, net als wij. En dat is misschien wel het sterkste van de serie: onder de vrolijke buitenkant zit een tweede laag. Over vermoeidheid. Over twijfelen. Over het knagende gevoel dat je tekortschiet, en het de volgende dag toch weer probeert.

Wat Buster bijzonder maakt, is niet dat hij perfect is. Integendeel. Hij is moe, heeft geen zin, probeert onder het spelen uit te komen. Maar hij kiest er – bijna altijd – toch voor om mee te gaan in de fantasie van zijn kinderen. Om op de grond te gaan liggen. Om wéér diezelfde rol te spelen.

In een aflevering spelen Bluey en Bingo dat Buster hun ‘paard’ is. Hij rijdt ze rond, terwijl hij zichtbaar doodop is. Je ziet hem twijfelen, even. En dan doet hij het toch. Niet half, maar volle bak. Omdat hij snapt dat dit het moment is. Dat dit die kleine dingen zijn die later groot blijken te zijn.

En dat is confronterend. Want hoeveel van die momenten laat je zelf voorbijgaan omdat je nog even op je telefoon zit? Omdat je moe bent? Omdat je denkt: straks. Terwijl straks vaak gewoon niet komt.

Soms zit ik ’s avonds op de bank. Moe. Twee zoontjes tegen me aan. Dan komt die vraag: zullen we spelen? En dan denk ik: wat zou Buster doen? Het antwoord weet ik al. Die zou opstaan.

Dus probeer ik dat vaker te doen. De vloer op, tussen het speelgoed. Niet omdat het moet, maar omdat je later pas beseft dat dit de momenten waren waar alles om draaide.

 

Jack Pannekeet: ,,Als alles wegvalt, blijft er meer over dan je denkt”

Opnieuw beginnen, terwijl niets meer hetzelfde is

Er was een tijd dat Jack Pannekeet (59) met een koffer door vertrekhallen liep, op weg naar Londen, Madrid of Chicago. Dat hij voor groepen stond, uitleg gaf over technologie waar de meesten nog nooit van hadden gehoord. Dat hij hardliep, op de ski’s stond en zijn leven strak organiseerde rond werk, reizen en tempo. Maar die tijd ligt achter hem. Jack leeft met een progressieve vorm van MS en loopt tegenwoordig met een wandelstok. Zijn dagen zijn langzamer geworden, onvoorspelbaarder ook. Maar niet minder bewust. ,,Ik heb het thuiszitten aangepakt als een unieke kans,” zegt hij. ,,Niet iedereen krijgt de gelegenheid om zichzelf opnieuw te definiëren.”

Lees het volledige artikel in de NIVO van woensdag 22 april.

Waarom praat die jongen zo hard?

Een zonnige zondag eindigt meestal ergens op een terras. Zoals het hoort. Gelukkig houden mijn zoons van 4 en 0 er ook van. Eerst een wandeling, kinderwagen mee, kleuter op z’n fietsje. Iedereen is vrolijk. Count your blessings. We vinden een mooi plekje. Bestellen wat drinken. Even de kaart bekijken. Mijn zoontje vertelt ondertussen sterke verhalen over school en probeert ons voor de 47e keer uit te leggen dat hij nu écht oud genoeg is voor Jurassic Park. ,,Ik ben vier.” Dat is zijn belangrijkste argument. Alsof hij morgen zijn pensioen gaat regelen.

Het leven is mooi. Het is rustig. Op één stem na.
Een jongen, ik schat hem zestien, zit met zijn ouders en vermoedelijk zijn broer. Voor zijn neus staat een glas wijn zo groot als zijn hoofd. Met elke slok wordt hij luider. Niet een beetje luider. Nee, alsof hij zonder microfoon de opstelling door het Kras Stadion moet roepen. Hij heeft zelf niet door dat hij schreeuwt. De mensen om hem heen wel. Die kijken zoals mensen kijken als ze denken: dit lossen we op met boze blikken. Dat werkt nooit, maar we blijven het proberen. Zijn gespreksonderwerpen schieten alle kanten op. Hoe je een Ziggo-abonnement ‘echt goed’ afsluit. Waarom iedereen het verkeerd doet. Welke smaaktinten er in zijn pinot grigio zitten: ‘beetje citrus.’ Die kennis kan je wel aan hem overlaten, zo verzekert hij iedereen in een straal van 600 meter.

Mensen raakten geïrriteerd. Maar ik niet. Ik zat daar en dacht: schreeuw door jongen. Gooi er nog een analyse uit over internetproviders. Want in mijn hoofd zat ik deze column al te tikken. Je moet toch weer met wat nieuws komen. En net als je denkt: waar ga ik het deze week in hemelsnaam over hebben… schuift deze jongen aan. Dank je wel, universum.

Enfin. Hij begon grappen te maken. Grappen waar hij zelf om bulderde. Zijn ouders keken alsof ze zich afvroegen waar het precies mis was gegaan. Zijn broer deed dat prachtige broersding: meelachen, maar dan met genoeg sarcasme om duidelijk te maken dat hij hier eigenlijk niet bij hoort. Toen hij op een bepaald moment de volledige aandacht van het terras had, was zijn vader er klaar mee. Die greep een serveerster bij de arm, duwde zijn creditcard in haar hand. Hij wilde weg. Nu.

Het feit is: hij heeft een zelfverzekerde zoon opgevoed. Maar er is een grens. Zelfvertrouwen is mooi. Maar dit was geen zelfvertrouwen meer. Deze jongen was of stokdoof en weigert gehoorapparaten, of hij gelooft zó heilig in zichzelf dat hij denkt dat een terras vol mensen daar voor hem zit. Dat iedereen zit te wachten op zijn inzichten over wijn, wifi en het leven.

Sommige mensen hebben een spiegel nodig om zichzelf te horen. Wie weet krijgt hij die ooit nog. Ik zie hem al zitten, twintig jaar later. Aan dezelfde tafel, maar nu aan de kant van de ouders. Tegenover hem een kind dat zijn gelijk komt halen. ,,Ja pa, goed luisteren. Dat kan je aan mij overlaten.” Te hard. Te overtuigd. Halverwege die zin kijkt hij op. Waarom praat die jongen zo hard?