Filmhuis hoopt op volgende generatie
Vijftien jaar Filmhuis Edam: cultuur, amusement en gezelligheid
Al vijftien jaar lang wordt er iedere tweede woensdag van de maand een film gedraaid in de kosterij naast de Grote Kerk in Edam. Filmhuis Edam wordt beheerd door vrijwilligers Robert Lammers, Frank Kruijer, Neel Buijs en Joop van Blokland. In de knusse filmzaal komen maandelijks gemiddeld veertig tot zestig filmliefhebbers samen om – vaak met een kritische blik – te genieten van arthouse films. ,,De officiële nabespreking behoort inmiddels tot het verleden, maar wel hebben we gemerkt dat gezelligheid een belangrijk element is voor onze bezoekers”, zegt Robert. ,,Mensen ontmoeten elkaar, kletsen gezellig bij onder het genot van een lekker wijntje en kijken samen naar een mooie film. En het amusement dient daarbij ook nog eens een goed doel: de complete opbrengst gaat naar het restauratiefonds van de Grote Kerk en naar de kerkgemeente Edam.”
Door: Kevin Mooijer
In 2008 werd Filmhuis Edam opgericht door predikant Engele Wijnsma die destijds in de Sint Nicolaaskerk actief was. ,,Hij was een heel veelzijdige man”, herinnert Robert Lammers zich. ,,Met zijn ideeën probeerde hij mensen bij elkaar te krijgen, kerkelijk of niet, iedereen was welkom. Wat hij voor ogen had was om met een groep geïnteresseerden naar een film met een filosofisch of religieus karakter te kijken, om vervolgens na te praten over de film. Zo is hij vijftien jaar terug met een laptopje en een beamer begonnen in de hulpkerk.” Inmiddels gaat Filmhuis Edam richting de 140e editie. ,,Het oorspronkelijke idee van de grondlegger is met de tijd losgelaten”, zegt Frank Kruijer. ,,De filosofische of religieuze inslag is geen vereiste meer. Bovendien is het napraten over de film niet langer een vast onderdeel van het programma. We hebben gemerkt dat de gezelligheid zich op natuurlijke wijze uit in de pauze en na de film.”
Arthouse films
Hoewel de films niet meer worden geselecteerd op basis van een filosofisch of religieus karakter, stelt het filmhuisteam wel degelijk eisen aan de uitverkoren films. ,,We draaien bijna uitsluitend arthouse films”, vervolgt Frank. ,,Bij het selectieproces houden we rekening met onze code: geen extreem geweld en geen seksueel uitgesproken films. Dat wil overigens niet zeggen dat we moeilijk doen over films waar geweld en seks wel in voorkomen, maar het moet niet definiërend zijn.” Een greep uit de bekende en bewierookte films die bij Filmhuis Edam hebben gespeeld zijn Intouchables, Green Book, Nomadland, Three Billboards Outside Ebbing, Missouri en West Side Story. ,,We draaien bijvoorbeeld geen actiefilms. Het zijn toch vaak de wat tragere films waarbij de dialoog centraal staat. Vaak hebben de films een trieste inslag en soms een open einde. Dat geeft stof tot nadenken en napraten.”
Opbrengst naar een goed doel
Filmhuis Edam kan als stichting niet op tegen de financiële slagkracht van de bioscoopwereld. ,,Bioscopen betalen voor premières. Die luxe hebben wij niet”, zegt Robert. ,,Wij vragen vijf euro entree en bij vijftig aanwezigen hebben we een vol huis. Van de 250 euro die wij in dat geval ophalen gaan de kosten – onder meer de filmrechten – af, en wat er overblijft gaat voor vijftig procent naar het restauratiefonds van de Grote Kerk en voor vijftig procent naar de kerkgemeente van Edam. Daar staat tegenover dat wij de filmzaal in de kosterij gratis mogen gebruiken.”
Sleutelmomenten en spoilers
De maatschappelijke functie van het Filmhuis kan al vijftien jaar op waardering van een trouwe vaste kern filmfanaten rekenen. ,,Naast het stukje cultuur en de gezelligheid is amusement, het gevoel van ‘vanavond even lekker een film kijken’, natuurlijk heerlijk. We beginnen doorgaans rond 20.15 uur, maar sommige mensen komen al om 19.30 uur binnen. Vóór de film begint neemt degene van ons die de bewuste film heeft aangedragen de korte introductie voor zijn of haar rekening.” Frank lacht: ,,Uiteraard doen we dat zonder spoilers weg te geven. Maar omdat er vaak sleutelmomenten in de films verstopt zitten is het handig om de kijker daarop te attenderen.” Afhankelijk van de duur van de film wordt er een pauze van een kwartier ingelast. ,,Wat we gemerkt hebben is dat veel arthouse films halverwege een kantelpunt bevatten. Als je de film zonder pauze kijkt heb je dat niet direct in de gaten. Maar wanneer je in de pauze nagaat wat je tot dusver hebt gezien zul je merken dat je vaak niet kunt voorspellen welke kant het verhaal op zal gaan. Bij de start van het tweede gedeelte wordt vrijwel altijd gelijk naar de ontknoping toegewerkt. Het is een detail dat op de waardering van ons publiek kan rekenen.”
Doelgroep
De meest succesvolle avond wat bezoekersaantallen betreft was de eerste avond waarop de Franse film Intouchables op het programma stond. ,,Dat was een van de weinige avonden dat we mensen hebben moeten weigeren aan de deur”, zegt Robert. ,,Er stonden genoeg mensen voor de ingang voor twee filmzalen. Zodoende hebben we afgesproken dat we de film een week later nog een keer speelden. Twee keer een uitverkocht huis met één film, dat was leuk om eens mee te maken. Maar het was ook wel een film die op veel media-aandacht kon rekenen.” Momenteel bestaat het Filmhuis Edam-publiek grotendeels uit vrouwen. ,,Het zou mooi zijn als we in de nabije toekomst wat meer mannen én vooral ook jongere filmliefhebbers kunnen verwelkomen. Nieuwe aanwas zou ook bijdragen aan de toekomstbestendigheid van de stichting. Uiteraard is iedereen van harte welkom bij Filmhuis Edam. We kijken ernaar uit om nieuwe gezichten te verwelkomen in de kosterij.”
Houd je van arthouse films, een lekker wijntje en gezelligheid? Schrijf je dan in voor de Filmhuis Edam nieuwsbrief door te mailen naar filmhuisedam@gmail.com.